Nu

Ook september presenteert gewoon weer (hoog) zomerse sferen straks

De grootse zomer van 2026 loopt binnenkort af want op 1 september begint de weerkundige herfst. Eigenlijk is ‘herfst’ een wat ongelukkige naam die het KNMI te de Bilt al hanteert sinds mensenheugenis.

September vaak zomers

September is namelijk vaak nog (en zeker het laatste decennium) een bijna onvervalste zomermaand. Een hittegolf kan nog voorkomen tot in de tweede maandhelft met incidenteel topmaxima tot bijna 36 graden. We zagen dat tien jaar terug in september 2016.

Zomerse oprisping

Voor de komende pakweg twee weken verwacht ik nog wel een keer een flinke zomerse oprisping met temperatuuropbouw in het traject 26-30 graden. Het gedrag van respectievelijk ruggen en troggen is daarbij van belang en zonder meer weersbepalend straks.

Grosso modo zijn er twee barometrische cases denkbaar die gedurende enkele dagen (of soms wel ruim een week) voor fraai droog, zonnig en warm nazomerweer kunnen zorgen in september.

Droge en warme landlucht

De eerste variant is de anticyclonale configuratie met de presentie van een deftig hogedrukgebied dat langere tijd gesitueerd is boven Oost-Europa en liefst ook nog een deel van Scandinavië. Stabiele oostenwinden voeren in dit geval droge en warme landlucht mee richting de Benelux. De zon schijnt volop en het wordt een graad of 25 in de middag terwijl de nachten al flink kunnen afkoelen met minima tussen 5 en 10 graden.

Oceanische raddraaiers (depressies en randstoringen) zijn bij lange na niet aan zet en liggen op veilige afstand boven de Atlantiek. Op deze manier kan geruime tijd mooi nazomerweer optreden in een flink deel van West-Europa.

Tweede optie niet heel anders

De tweede optie is in wezen niet heel anders dan de eerste. Ook hier vindt een vrijwel identieke verdeling plaats tussen de barometrische schaakstukken. Activiteiten van lage druk voornamelijk bezuidwesten Nederland in het gebied rond Ierland tot Noordwest-Spanje en hoge druk weer manifest boven het Europese continent met uitstraling naar de Baltische staten en het zuidoosten van Scandiland.

Het verschil met de eerste anticyclonale variant is dat het hier meer gaat om de amplitudes van respectievelijk ruggen en troggen, ingebed in een normaal zonaal (west-oost gericht) weerpatroon. In feite is dit een iets labielere configuratie ten overstaan van de eerste, veel meer door dat dominante hoog bepaalde setting. Waarschijnlijk krijgen we over een weekje al te maken met deze positieve weersontwikkeling en anders is dat aan het begin van de tweede decade.

In situatie twee bouwt zich een uitloper van het Azorenhoog op die zich via Noord-Frankrijk over Nederland oostwaarts uitbreidt. Dan volgt de verdere evolutie en zien we het trekhoog nog wat in sterkte toenemen en gedurende zo’n twee etmalen voor anker gaan boven Estland of Zuid-Finland.

Continentaal tropische lucht

Tegelijkertijd breidt een (al dan niet thermisch) vlak lagedrukgebied west van Frankrijk of nabij Ierland, zich allengs oostwaarts uit en zuigt in het voorportaal tijdelijk continentaal tropische lucht vanuit Zuid-Europa aan naar het noorden. Het resultaat is dan twee of hooguit drie dagen warm of zeer warm weer met maxima tot pakweg 30 graden en onvermijdelijk de regen of buien die op de loer liggen vanuit het zuiden of zuidwesten.

Dit beeld oogt wat fragieler dan de eerste situatie die we net bespraken. Als het hoog eerder noordoostwaarts wegtrekt immers, kunnen depressiebemoeienissen vanuit het westen er vlotter aan te pas komen.

Foto gemaakt door Wetterzentrale.de - Depressie ten westen van Nederland zuigt de warme zuidelijke lucht aan in een cyclonale stroming.
Foto gemaakt door Wetterzentrale.deDepressie ten westen van Nederland zuigt de warme zuidelijke lucht aan in een cyclonale stroming.

De depressie ten westen van Europa op de oceaan kan een ovale vorm aan gaan nemen en meer noord-zuid uitdijen zodat er een echte trog geformeerd wordt. Dan kan de diepe zuidelijke, zwoele aanvoer langer gecontinueerd blijven boven onze omgeving en het mooie weer eveneens.

Warme septemberdagen komen

Hoe dan ook, die paar warme dagen komen er vrijwel zeker aan straks, nadat er eerst regionaal nog veel water naar beneden komt. En zeker in Zuidwest-Nederland met een enorm neerslagtekort, is heel veel water nodig.

Foto gemaakt door Jolanda Bakker - Zevenhuizen - Door de aanhoudende droogte draait deze sproeier overuren.
Foto gemaakt door Jolanda BakkerZevenhuizenDoor de aanhoudende droogte draait deze sproeier overuren.