Net na ijsheiligen toch vorst: kwik dook vannacht regionaal onder nul

IJsheiligen markeert ongeveer einde winterse periode

Dat het na ijsheiligen nog vriest is bijzonder, maar zeker niet uitzonderlijk. Regionaal komt dit wat vaker voor, maar ook in De Bilt heeft het sinds 1901 in tien jaar nog gevroren na 14 mei, de dag waarop ijsheiligen officieel voorbij is in Nederland. De laatste keer was zelfs vrij recent: op 15 mei 2020 daalde de temperatuur in De Bilt tot -1,2 graden. De laatste vorstdag van het jaar viel in 1961 zelfs pas op 28 mei.

Tegenwoordig hanteert het KNMI de zogeheten ‘winterse periode’: de periode waarin de kans op vorst per dag groter is dan 1 procent. Begin vorige eeuw liep die nog door tot 22 mei, terwijl dat tegenwoordig is opgeschoven naar begin mei. Met de huidige klimaatverandering schuift het einde van de winterse periode langzaam op en is de verwachting dat deze in 2050 eind april valt. Dat betekent dat de kans op nachtvorst na ijsheiligen steeds kleiner is geworden.

Regionale nachtvorst veroorzaakt door tijdelijke opklaring

Afgelopen nacht kwam het dus tot vorst in Eindhoven, waar het -0,3 graden werd, en in Deelen in Gelderland, waar het kwik daalde naar -0,5 graden. Aan de grond kwam het zelfs op uitgebreide schaal tot nachtvorst. In een brede strook van Brabant tot Groningen vroor het enkele graden aan de grond. Zo werd het in De Bilt -2,0 graden aan de grond en in Hupsel in Gelderland zelfs -3,8 graden.

De nachtvorst van afgelopen nacht past in het koude weerbeeld van de afgelopen dagen. Zo was gisteren de koudste Hemelvaartsdag sinds 2014 en werd het in De Bilt slechts 12,9 graden. Dat is natuurlijk wel wat lastig vergelijken, omdat Hemelvaart ieder jaar op een andere datum valt. Het koude weer wordt veroorzaakt door een noordelijke stroming, waarmee lucht van oorsprong uit de buurt van de Noordpool naar ons land wordt aangevoerd. In combinatie met tijdelijke opklaringen vannacht kon de temperatuur flink dalen.

Is er nog kans op nachtvorst komende dagen?

Vandaag is van die opklaringen weinig te merken, want talrijke buien trekken over het land. Ook komend weekend houden we te maken met wisselvallig weer en ronduit lage temperaturen voor de tijd van het jaar. Door de bewolking lijkt van vorst de komende dagen in ieder geval geen sprake meer. Vanaf zondag loopt de temperatuur geleidelijk op naar waarden die normaal zijn voor de tijd van het jaar, van zo’n 18 tot 19 graden. Richting volgend weekend slaat het weerbeeld zelfs helemaal om en wordt het zonnig, met temperaturen boven de 20 graden. Van nachtvorst lijkt dus dit voorjaar geen sprake meer.