Nat gras zonder regen? Zo ontstaat dauw
Je merkt het vast weleens als je ’s ochtends vroeg de deur uit stapt of als je kampeert: het gras is kletsnat en ook de auto glimt van de druppels, terwijl het helemaal niet heeft geregend. Dat typische fenomeen noemen we dauw. Maar waar komt dat eigenlijk door?Zo ontstaat dauw
Dauw ontstaat wanneer waterdamp uit de lucht condenseert op oppervlakken die ’s nachts flink afkoelen, zoals gras, auto’s of tuinstoelen. In de lucht zit altijd waterdamp, maar als een oppervlak koud genoeg wordt, kan een deel van die waterdamp overgaan in vloeibaar water. Dat zijn de kleine druppeltjes die je ’s ochtends ziet liggen: dauw.
Lucht kan maar een bepaalde hoeveelheid waterdamp vasthouden: hoe warmer de lucht, hoe meer vocht erin past. Koelt de lucht (of een oppervlak) af, dan wordt op een gegeven moment het dauwpunt bereikt. Dit is de temperatuur waarbij de lucht volledig verzadigd is met waterdamp. Zakt de temperatuur van bijvoorbeeld het gras tot beneden dit dauwpunt, dan kan niet al het vocht meer als damp in de lucht blijven en zal een deel van de damp neerslaan als kleine druppeltjes.
Dauw zie je vooral in de vroege ochtend, omdat het aardoppervlak tijdens de nacht warmte uitstraalt en daardoor afkoelt. De kans op dauw is daarom het grootst bij helder weer, weinig wind en vochtige lucht. Wolken werken namelijk als een soort deken en houden warmte vast, terwijl wind de lucht mengt en de afkoeling afremt.
Waarom zie je dauw vaak op gras?
Dat je dauw vooral op gras ziet en minder op straatstenen of asfalt, komt doordat gras veel sneller kan afkoelen. Grassprietjes stralen ’s nachts makkelijker warmte uit en worden daardoor vaak eerder koud genoeg. Zo komt het gras sneller onder het dauwpunt uit dan de straat, waardoor dauw daar als eerste zichtbaar is.
Vaak dauw in de lente
Juist in het voorjaar komt dauw vaak voor. Overdag kan de temperatuur bij een lekker zonnetje al flink oplopen, terwijl het ’s nachts onder heldere omstandigheden juist weer snel afkoelt. Oppervlakken als gras en tuinstoelen koelen dan makkelijker zo ver af dat ze onder het dauwpunt komen, waardoor waterdamp erop neerslaat en je ’s ochtends wakker wordt met een natte wereld.
Wat is het verschil met mist?
Hoewel het misschien erop lijkt, is dauw iets anders dan mist. Dauw is condens op oppervlakken, terwijl mist condens in de lucht is (een wolkje op ooghoogte).
