Klimaatconferentie COP31 bijna van start: wat staat er op het programma?

Wie doen er mee?

Tijdens de klimaattop komen wereldleiders en vertegenwoordigers van overheden samen, maar zijn er ook bedrijfsleiders, klimaatwetenschappers en vertegenwoordigers van het maatschappelijk middenveld aanwezig. Vanuit elke hoek worden inzichten gedeeld ter versterking van collectieve klimaatmitigatie. De klimaattop wordt gehouden sinds 1995 en heeft in het verleden internationale doorbraken gebracht, zoals het Parijs Klimaatakkoord uit 2015.

De hoofdzaken en doelen

Op de conferentie is het streven om afspraken te maken over maatregelen om de klimaatcrisis aan te pakken. Tijdens COP31 zal het onder andere gaan over klimaatfinanciering en doelen voor het verminderen van uitstoot. De volgende thema’s komen waarschijnlijk aan bod.

1. Het limiteren van de mondiale opwarming tot zo dicht mogelijk bij +1,5°C
   De gemiddelde temperatuur op aarde zal vrijwel zeker de 1,5 graad opwarming in ieder geval tijdelijk overschrijden. Dit doel lijkt niet meer haalbaar, stelt het Emissions Gap Report 2026. Om de mondiale opwarming zo veel mogelijk te beperken, moet er significante actie ondernomen worden tegen de uitstoot van broeikasgassen. Op de officiële agenda staat het Mitigation Work Program, een initiatief ontworpen om de reductie van emissies te versnellen.
2. Klimaatfinanciering
   Financiering voor adaptatie en steun aan landen die schade en verlies lijden als gevolg van klimaatgerelateerde rampen staat hoog op de agenda. Het Parijs-Klimaatakkoord stelt dat ontwikkelde landen financiële middelen moeten leveren aan ontwikkelingslanden voor zowel mitigatie als adaptatie. Maar wie daarvoor betaalt en hoeveel, is een langlopend discussiepunt. Op COP29 en COP30 werden doelen gesteld voor klimaatfinanciering, en ook dit jaar zal erop worden aangespoord om die verplichtingen na te komen.
3. Fossiele brandstoffen en methaan
   Tijdens COP30 slaagden de partijen er niet in een formeel stappenplan vast te stellen voor het afstappen van fossiele brandstoffen. Op COP31 kan worden beoordeeld of landen hun klimaatdoelen omzetten in concrete actie zoals de energietransitie en het stoppen van ontbossing. Een centraal thema in de actieagenda en onderhandelingen is het uitbreiden van de vervanging van fossiele brandstoffen door elektriciteit (‘elektrificatie’), in combinatie met de inzet van andere hernieuwbare energiebronnen. Het terugdringen van methaanuitstoot helpt om de opwarming van de aarde op korte termijn af te remmen. Methaan is een sterker broeikasgas dan CO₂ en is verantwoordelijk voor ongeveer 30% van de mondiale opwarming. Op de klimaattop wordt besproken of overheden hun doelen voor methaanreductie realiseren in de energie-, landbouw- en afvalsector.