Home > Nieuws > Heatburst in zicht?
Volg Weer.nl

Nieuws

Heatburst in zicht?

Vrijdagavond laat of in de nacht van vrijdag op zaterdag krijgen we misschien met een heatburst te maken: een hete valwind die de temperatuur pijlsnel laat stijgen. Dit zomerse fenomeen is zeldzaam in ons land, al hadden we ook vorig jaar een heatburst: ’s avonds laat op 25 juli, op die historisch hete dag met de eerste keer 40 graden in Nederland.

De zomer van 2020 gaat even pieken. De laatste dag van juli wordt meteen de warmste dag van deze zomer tot nu toe, met in het zuiden rond 35 graden. De heetste lucht komt in ons land overigens vrijdagavond door, na het bereiken van de maximumtemperatuur. Althans, deze timing wordt op basis van de huidige weerberekeningen verwacht. De nacht naar zaterdag lijkt vervolgens ook erg warm te verlopen. Er is een heuse tropennacht op komst. Bovendien kan er dan nog iets anders gebeuren wat meteorologisch gezien misschien nog wel interessanter is: een hete valwind bij een enkele regen- of onweersbui. Ofwel een heatburst.

Windstoten op een buienlijn 25 juli 2019

Ook vorig jaar was er sprake van een heatburst, aan het einde van 25 juli, op die bijzondere ‘woestijnhittedag’. En ook toen waren er enkele buien in het spel. Boven België waren een paar onweersbuien ontstaan die hier en daar ook hagel brachten. Andere buien trokken van het Kanaal in de richting van Londen. De combinatie van de hete lucht waarin ze ontstonden, de hoge wolkenbasis en het verdampen van regen (door droge lucht, waardoor de regen viel snel afkoelde), maakten dat in de omgeving van de buien fikse windstoten voorkwamen. De windstoten, horend bij de buienlijn boven de Britse eilanden, staken de Noordzee over en kwamen rond 23.30 uur Zeeland binnen. Op het windstotenfront draaide wind in één klap van zuidoost naar west en trok aan tot een windkracht 6. Daarbij traden gedurende korte tijd windstoten van ongeveer 75 kilometer per uur op.

Heatburst

Vlak voordat dit gebeurde, maakte Westdorpe in Zeeuws-Vlaanderen een voor Nederlandse begrippen unieke gebeurtenis mee. Tussen 22.50 uur en 23.20 uur steeg de temperatuur er in korte tijd van 32,7 naar 36,2 graden. Mogelijk is het er in de tussentijd zelfs nog wat warmer geweest. Daarna daalde de temperatuur geleidelijk weer. Zo’n plotselinge stijging van de temperatuur wordt een hitte-uitbarsting, ofwel heatburst, genoemd. In landen als Portugal en Spanje komt dit wel vaker voor.

Hoe ontstaat een heatburst?

Een heatburst doet zich meestal ’s avonds laat of ‘s nachts in het zomerhalfjaar voor en kan een paar minuten duren, maar ook zijn er gevallen bekend waarbij het verschijnsel een paar uur in beslag nam. Aan de basis van een heatburst staat een (oplossende) onweersbui. En hogerop in de buienwolk moet zich ook warme lucht bevinden. Op zijn weg naar het aardoppervlak begint de neerslag in de bui te verdampen. Wanneer een luchtpakketje verdampt, verliest het warmte en wordt op deze manier zwaarder dan de omgeving. Hierdoor valt het verder naar beneden. Dalende, droge lucht warmt per iedere 100 meter daling 1 graad op (andersom geldt ook: stijgende, droge lucht koelt per iedere 100 meter stijging 1 graad af). Op weg naar beneden warmt de lucht dus op en eenmaal aan de grond vindt (sterke) versnelling van het luchtpakketje plaats. Dit is de valwind. De stevige wind van warme, droge lucht. Je zou die met een föhn kunnen vergelijken. In extreme gevallen kan de temperatuur pijlsnel minstens 10 graden stijgen.

Nacht naar zaterdag

Dit alles zou plaatselijk ook vrijdagavond laat of in de nacht naar zaterdag kunnen gebeuren, wanneer minder warme lucht vanuit het westen de op dat moment nog hete droge lucht op de hielen zit. Met op die grens tussen beide luchtsoorten een (oplossende) onweersbui. Uiteindelijk zal de minder warme lucht het in het weekend gaan winnen en zijn we voor wat betreft het ‘normale Hollandse zomerweer’ terug bij af.

Door: Jordi Bloem / Weer.nl

Meer Nieuws