Hét gespreksonderwerp van de dag is toch wel de kou van de afgelopen dagen. En dan vooral in Limburg, Noord-Brabant en Gelderland. Een behoorlijke laag sneeuw, veel natuurijs en lokaal zeer strenge vorst siert daar de winter, terwijl er in het westen en noorden nog amper een vlokje is gevallen en de vorst daar tot nu toe nog overwegend matig is. Toch gek, want normaal gesproken is het juist het noorden van het land waar winterpret het eerst begint. Maar net als de komende dagen liggen de temperaturen daar nu een paar graden boven nul, terwijl de temperatuur in bijvoorbeeld Limburg bijna 10 graden onder het vriespunt ligt. Afgelopen nacht, de nacht van dinsdag 6 januari naar woensdag 7 januari, is daar zelfs een klein record gevestigd; -20,8 graden in het Limburgse plaatsje Ell.

We noemen het een klein record omdat het natuurlijk geen extreme temperatuur is voor bijvoorbeeld de afgelopen honderd jaar, maar sinds 1996 is er al niet meer zo’n lage waarde gemeten in Nederland. In de nacht van 8 naar 9 februari in 1996 daalde het kwik, net voordat de dooi in ging vallen, naar -21 graden in Twente. Het scheelt natuurlijk niet veel, maar die temperatuur hebben we officieel niet geëvenaard.

Onofficiële meting
Als we echter naar de onofficiële waarden kijken, naar waarden die niet afkomstig zijn van een officieel meetstation, zouden we ook dat record hebben gebroken. Amateur waarnemer Funs Bergmans mat vanochtend namelijk een bitterkoude -22,7 graden in zijn woonplaats Vijlen-Mamelis in Limburg. En gezien de locatie van deze plaats, vlak bij de Duitse grens, is deze waarneming zeker wel betrouwbaar. In Duitsland daalde het kwik vannacht in die regio namelijk tot zelfs -24 graden. Er stond daar vrijwel geen wind en boven een vrij dikke laag sneeuw onder een heldere hemel, koelde het ‘s avonds al erg snel af. Waarna al vrij snel in de nacht de laagste waarde werd gemeten.

Poolsneeuw
Een ander waargenomen, in Nederland niet vaak voorkomend, fenomeen was poolsneeuw op de luchthaven in Maastricht. Het was ook daar flink koud met zeer strenge vorst bij minimumtemperaturen van -15,3 graden. Onder een wolkenloze hemel viel er daar vannacht sneeuw, wat in de poolstreken regelmatig voorkomt, maar in Nederland relatief weinig wordt waargenomen. De sneeuw bestaat uit kleine ijsplaatjes. Deze ontstaan waarschijnlijk zodra waterdamp uit een hoger gelegen warmere laag door luchtstromingen dichter bij het aardoppervlak komt en daar in een koudere laag bevriest. Vooral bij zonlicht kunnen deze ijsplaatjes prachtige haloverschijnselen vertonen.

Hoe gaat deze vorstperiode verder verlopen?
Vooralsnog lijkt het erop dat de vorstperiode steeds een paar dagen wordt verlengd. De sneeuwlaag en de koude lucht daarboven in het zuidoostelijke deel van Nederland houden de warmere lucht en dus de dooi op afstand. Ook zodra de wind vanaf zee komt, dus uit west- tot noordwestelijke richting, draait deze door die plak koude lucht meteen naar het zuidwesten en gezien het in die hoek (o.a. België, Frankrijk) ook koud is, wordt de kou bij ons in stand gehouden. Hoe lang dit nog gaat duren, kunt u vanaf nu ook middels de weerkaarten van het ECMWF volgen op onze site (kies weerkaarten, daarna Professioneel (ECMWF). Ook kunt u natuurlijk ook onze weerlijn bellen (0900-9725) en kiezen voor optie 5.

Bron: Meteo Consult