Tussen 5 en 20 graden noorder- of zuiderbreedte is het water van de oceanen behoorlijk warm. Als het water 26 graden of warmer is kunnen samengevoegde onweersbuien zich tot een tropische depressie of orkaan ontwikkelen. Vooral het Caribische gebied en de Amerikaanse oostkust worden elk jaar bezocht door zo’n tropische monster, maar ook op de Grote Oceaan ontstaan regelmatig orkanen. Veel minder vaak zien we orkanen voorkomen op de Indische Oceaan en de Arabische Zee. Toch was het hier de afgelopen dagen raak, orkaan Gonu trok via de Arabische Zee naar de Golf van Oman en veroorzaakte onder andere in Oman en het zuiden van Iran veel wind en regen.

Tussen 10 en 15 graden noorderbreedte ontstond op 2 juni uit een aantal onweersbuien uiteindelijk orkaan Gonu. Na een wat aarzelende start trok het systeem vervolgens naar het noordoosten, precies richting Oman. Donderdag lag Gonu in de Straat van Oman en de verwachting was dat het systeem, dat zijn orkaankracht op dat moment al verloren had, in de avonduren ergens het zuiden van Iran zou binnentrekken.

In dit deel van de wereld zijn maar een paar weerstations waar constant waarnemingen worden verricht. Veel informatie is er dan ook niet bekend. Met behulp van vliegtuigen heeft men de gemiddelde windsnelheid op de Arabische Zee op 140 knopen (260 km/u) geschat met windstoten tot zo’n 170 knopen ( 315 km/u.). Met deze windsnelheden was Gonu enige tijd een categorie 5 orkaan, de hoogste klasse die bij de indeling van orkanen wordt gebruikt. Toen Gonu ten noorden van de Omaanse hoofdstad Maskate (Masqat) voorbij trok, kwamen er nog windstoten van 85 a 90 knopen (ruim 165 km/u) voor.

Donderdagmiddag waren er volgens de autoriteiten in Oman 12 slachtoffers, Iran melde 3 slachtoffers. In Maskate werden 18.000 mensen geëvacueerd en in Iran ging het zelfs om 40.000 mensen.

Sinds 1985 is het aantal orkanen in de Arabische Zee op één hand te tellen en slechts een paar tropische depressies of tropische stormen wist nog net het Arabisch Schiereiland te bereiken. Niet alleen de aanwezigheid van warm zeewater zorgt voor het ontstaan van orkanen, ook verschil in windsnelheid en windrichting is belangrijk. Terwijl op zowel de Atlantische als de Grote Oceaan met de hoogte veel vaker een verschil is waar te nemen in windkracht en windrichting (windschering, waardoor buien rond een bepaald punt gaan draaien), blijkt dit boven de Arabische Zee maar heel af en toe te gebeuren. Hierdoor komt, volgens de statistieken, slechts 1 orkaan per jaar tot ontwikkeling boven de Arabische zee.

Op jaarbasis valt er in het zuiden van Iran nog geen 100 millimeter regen. Aan de andere kant van de Golf van Oman valt in de berggebieden tussen 200 en 400 millimeter, maar omdat de zon vrijwel elke dag onafgebroken kan schijnen is de verdamping vele malen groter. Bovendien zijn deze klimaatgegevens gebaseerd op een periode van 30 jaar, vaak valt er tijdens de zomermaanden geen enkele druppel regen. De afgelopen dagen is op sommige plaatsen in één etmaal meer dan de gebruikelijke neerslagsom voor een geheel jaar gevallen.

Bron: Meteo Consult, Business News Radio, Joint Typhoon Warning Center