Er zijn de afgelopen tijd een paar dooipogingen gedaan, maar die hebben nauwelijks enige mildheid opgeleverd. Ook de komende dagen staan er enkele dooiaanvallen op het atmosferische programma. De vraag is of er ook daadwerkelijk zachte lucht over ons land zal schuiven. Nu alweer hebben we de verwachte maximumtemperatuur voor tweede kerstdag verlaagd. Gisteren hadden was nog het idee dat het in de westelijke helft van het land ongeveer +3 graden zou kunnen worden. Momenteel gaan we uit van +1 of +2 graden. Telkens weer zie je dat hoe dichter we bij de verwachtingsdag komen, des te gedempter de dooi.

Met de nieuwste modelberekeningen gaat het ongeveer net zo. Steeds wordt over een dag of zeven de dooi aangekondigd. Maar steeds ook weer zie je dat er flink gezwabberd wordt en dat de kou het tot nu toe steeds voor het zeggen heeft gehad. De afgelopen paar berekeningen lieten in meerderheid in de loop van komende week de dooi erin komen. De nieuwste berekeningen trekken zich echter alweer grotendeels terug in hun iglo. De kansen worden almaar groter dat het nog lang niet is gedaan met de winter…

Koude plaklaag
Koude lucht is uitermate kleverig. Koude lucht is namelijk zwaarder dan milde lucht en vandaar ook tamelijk lastig te verdrijven. Daar waar we uit een nacht van 5 tot 10 graden onder nul komen, zal een dooiaanval met een forse wind gepaard moeten gaan om deze te laten slagen. De beste dooiaanvallen brengen wind en veel regen met zich mee, slappe dooiaanvallen gaan met weinig wind en nauwelijks neerslag gepaard. De dooipoging van vanavond heeft daardoor nauwelijks iets om het lijf, de dooipoging van aanstaande dinsdag lijkt ook nauwelijks neerslag en wind met zich mee te brengen.

NAO-index en AO-index
Sinds de laatste jaren wordt er meer en meer gekeken naar de NAO- en AO-indices. De NAO-index is de Noord-Atlantische Oscillatie-index en geeft het verschil aan tussen de luchtdruk in het gebied van IJsland en Groenland aan de ene kant en het zeegebied rond de Azoren aan de andere kant. De AO-index, de Atlantische Oscillatie-index geeft het verschil aan in druk tussen het totale gebied boven de oceaan rond de 60^e breedtegraad en het totale gebied boven de oceaan rond de 40^e breedtegraad. Er wordt vervolgens gesproken van een ofwel negatieve, neutrale of positieve index. Bij een positieve index is de luchtdruk in de noordelijke streken relatief laag en rond de 40^e breedtegraad relatief hoog. Bij een negatieve index is dat juist omgekeerd; hoge luchtdruk boven de noordelijke streken en lage luchtdruk in de zuidelijke contreien.

Al tijden bevinden we ons in een negatieve NAO en AO index. De grafieken hiernaast laten daarvan de observaties zien vanaf eind augustus tot en met nu. Een aantal instituten houdt zich bezig met het maken van verwachtingen omtrent deze indices. Zo worden er door de National Weather Service van het NOAA in de VS berekeningen tot ver in januari geproduceerd. In de meeste van die berekeningen blijft zowel de NAO als de AO index de komende tijd negatief. Dat zou voor West- en Noordwest-Europa een mogelijke continuering van de winter betekenen. Beide indices houden ook in dat er boven de noordelijke delen van de oceaan lange tijd een hogedrukgebied zal gaan ontstaan, terwijl er boven de zuidelijke regio’s van Europa juist lagedrukgebieden actief zijn/worden.

ECMWF model
In dit Europese rekenmodel zien we de komende paar dagen juist geen hogedrukgebied boven de oceaan verschijn, maar een paar omvangrijke lagedrukgebieden ten westen van de Britse eilanden liggen. Het zijn die lagedrukgebieden die pogingen doen om verzachting in ons land te brengen. Wat er vervolgens wel lijkt te gebeuren, is dat zich verderop in de week juist een hogedrukgebied tussen IJsland en Schotland opbouwt. Dat is mogelijk hét moment waarop de atmosfeer zich geleidelijk weer transformeert naar koude noordelijke winden voor Nederland.

Een aanzienlijk deel van de berekeningen opteert inderdaad voor noordelijke winden vanaf het einde van de komende week. Eigenlijk is er een tweedeling te zien: noordelijke en oostelijke winden. Met die noordelijke winden krijgen de kustprovincies een sterke invloed vanaf de Noordzee (die nu 5 of 6 graden is), verder landinwaarts zal het bij niet al teveel wind fors kunnen blijven vriezen. Als de wind oostelijk wordt, zal het ook in de kustprovincies door blijven winteren, met overdag temperaturen onder het vriespunt.

Al met al lijkt een serieuze dooi voorlopig niet aan de orde. Mogelijk dat aanstaande woensdag de meest milde dag van de week wordt, met op veel plekken in het land +1 of +2 graden. Daarna stroomt er weer koude lucht uit over Nederland, waardoor het in ieder geval het binnenland weer gemakkelijk 5 tot 10 graden kan vriezen in de nachten en we nog maar moeten zien of we overdag boven de -1 uitkomen.

Veel meer informatie is te beluisteren op onze weerlijn. Voor 0,55 cent per minuut kunt u 0900-9725 bellen en kiezen voor optie 5 als u de 10 daagse verwachting wilt horen. Onder optie 6 kijken we vier weken vooruit. Meteo Consult is ook actief op Twitter. Twitteraars kunnen @MeteoConsult volgen en op de hoogte blijven van het laatste weernieuws.

Bronnen: Meteo Consult, NOAA, Foto uitsnede voorpagina: Ge Ensing.