Boven de Middellandse zee en langs de Spaanse kust doet zich ongeveer om het jaar het fenomeen ‘La Gota Fria’ voor. Dit wordt vaak gezien als een teken dat de herfst binnenkort van start gaat of al is gegaan, maar dit jaar is La Gota Fria wel erg vroeg. Letterlijk uit het Spaans vertaald betekent La Gota Fria ‘de koude bel’, maar ook wordt het vertaald naar ‘koude douche’, verwijzend naar de hevige regen die op zo’n moment valt. Tijdens La Gota Fria bevindt zich boven Spanje namelijk een koude bel met lucht en deze veroorzaakt vooral langs de Spaanse kust en op de Balearen zeer intense en grote hoeveelheden neerslag, regelmatig ook vergezeld door onweer, hagel en veel wind. Maandag en dinsdag veroorzaakten een erg vroege Gota Fria flinke overstromingen in grote delen van Spanje.

Vanaf de Middellandse zee werden maandag en dinsdag een groot aantal regen- en onweersbuien het Spaanse vasteland opgeblazen. Tijdens een zogeheten Gota Fria krijgen over het algemeen vooral de oostkust van Spanje, de costa’s en de Balearen vaak de volle laag, maar de afgelopen dagen trokken de buien ook een stuk verder het land in en bereikten de vrij zuidelijk gelegen provincie Cordoba. Binnen een zeer korte tijd viel daar zo’n 200 liter water per vierkante meter. Drie mensen kwamen om, een aantal inwoners is gewond geraakt en velen hebben flinke schade opgelopen.

In de regio Aguilar de la Frontera ontwaakte men volgens de krant van Cordoba gisteren in een soort rampenfilm. In dat gebied werden verschillende auto’s in de smalle Spaanse straatjes door het vele water opgetild en vormden uiteindelijk een ‘grote blikken berg’ aan het einde van de straat.

Ontstaan van de buien
Tijdens een Gota Fria ligt er op grote hoogte boven Spanje een koude put, ofwel een grote bel met koude lucht. Ook aan de grond vinden we op dat moment een lagedrukgebied terug en deze resulteert in oostenwinden, welke door de wind in de bovenlucht (ook vanuit het oosten) nog eens extra worden aangewakkerd. De wind waait op dat moment dus vanaf de Middellandse zee. In deze tijd van het jaar is het zeewater erg hoog en de lucht die erboven hangt bovendien erg vochtig. De wind pakt deze warme en vochtige lucht mee en eenmaal boven land botst deze op de nogal droge en ook warme lucht, waardoor de lucht wordt opgetild. Door het snelle opstijgen van de lucht, ook mede door de bergen die in de buurt liggen, koelt de lucht snel af. Door condensatie komt er op dat moment veel vocht in de lucht vrij en deze stort als regen uiteindelijk weer in grote hoeveelheden terug omlaag.

Veel warmte
De Middellandse zee is een bijna gesloten kom met water en in de zomerperiode hopen zich daar grote hoeveelheden warmte ofwel energie op. Het zeewater langs de oostkust van Spanje is op dit moment bijvoorbeeld 27 graden. Aan de andere zijde van Spanje, langs de noordwestkust, is het zeewater ‘slechts’ 20 a 21 graden. Bovendien ligt Spanje erg dicht bij de Sahara en als de wind in een boog vanuit het zuiden waait, wordt er veel warmte aangevoerd. Als er in de late zomer of vroege herfst dan ook nog een bel met koude lucht vanaf de Atlantische Oceaan boven Spanje komt te liggen, wordt de lucht uiterst onstabiel. Hoger in de atmosfeer wordt de lucht namelijk kouder en aan de grond is de lucht door het omringende water en de aangevoerde lucht uit het zuiden erg warm. Als de wind dan ook nog een handje helpt bij de optilling van de warme lucht, kunnen dit soort actieve buien ontstaan.

Bron: Meteo Consult, Diaro Cordoba
Foto voorpagina: Diaro Cordoba