Toen de zomer op 21 juni van dit jaar begon zag het er erg rooskleurig uit wat het zonnige zomerweer betreft. De temperatuur steeg in het hele land tot ver boven 25 graden en op diverse plaatsen werd zelfs de tropische grens van 30 graden bereikt. De noordelijke provincies gingen dan ook met goede moed de vakantie in en er zaten toen ook een paar prachtige stranddagen tussen. In de namiddag en avond werd dit op veel dagen gevolgd door een paar regen- of onweersbuien, maar dat is voor de echte Nederlandse zomer niet ongewoon. Nu vandaag de vakantie begon voor midden Nederland was het even slikken geblazen, want echt zomers zag het er buiten niet uit. Het deed met een stevige wind en verspreid over het land veel regen eerder herfstachtig aan dan zomers.

Boosdoener was een actief lagedrukgebiedje dat zich vandaag, vrijdag 10 juli, boven het zuiden van Noorwegen en Zweden bevond. Een storing die daarbij hoorde, ging ten eerste gepaard met erg veel wind, veel bewolking en regen, maar ook met aanzienlijk koudere, polaire lucht vanuit het noordwesten. Dit geheel trok vannacht vanuit het noordwesten het land in en vooral de noordkust heeft dat gemerkt. De wind trok daar eventjes aan naar windkracht 8, wat een stormachtige wind betekende, en met daarbij ook meteen veel regen, begon het herfstachtige tafereel daar vannacht al. De zone met bewolking en regen trok vanochtend heel geleidelijk verder het land over en rond het middaguur was vrijwel heel Nederland bedekt met een dikke laag bewolking en daaruit vrijwel continu een beetje regen. Omdat de regen een wat buiig karakter bezat, waren er plaatsen waar het bijna droog was, maar ook plaatsen waar het even goed doorregende met daarbij ook onweer.

Zo viel er in de Noordoostpolder vanaf gisteravond 8 uur tot en met vanochtend 8 uur (12-uur som) op veel plaatsen al meer dan 20 millimeter en met de hoeveelheid die vandaag overdag nog viel, zal daar nog het één en ander bijkomen. Sowieso viel er tot in de middag op de Waddeneilanden, in de kop van Noord-Holland, Friesland, Drenthe, Overijssel en Flevoland de meeste neerslag met veelal 5 tot 25 millimeter.

IJsselmeer effect
De reden dat er juist daar grotere neerslaghoeveelheden vallen, komt mede door het effect dat de Waddenzee en het IJsselmeer uitoefenen op de buien. Het relatief warme water geeft de buien een extra oppepper, doordat de lucht boven het water vochtig is en ook vrij warm. De warme lucht stijgt op en geeft de buien als het ware nog een extra zetje wat de activiteit betreft.

Op de afbeelding van de radar hiernaast kun je bijvoorbeeld zien dat de buien vanuit het noordwesten kwamen en via de Waddenzee en het IJsselmeer een betrekkelijk lange weg aflegden over het water (extra stimulans). Zodra ze boven land arriveerden, in dit geval de Noordoostpolder, regenden ze bijna volledig uit met als resultaat hoge neerslagsommen.

Zuiden vrijwel droog
Toch waren er ook delen van het land waar amper regen viel. Het zuiden van Zeeland, Brabant en Limburg hielden het grotendeels droog. Dit kwam doordat de regenstoring het land over krulde van noordwest richting het oosten en de begrenzing vrij strak was. Deze zuidelijke delen van het land ontsprongen hierdoor de dans grotendeels.

Stevige wind
Niet alleen de regen was vandaag echter een herfstachtige factor, ook de wind speelde een grote rol. Boven land waaide de wind vandaag met windkracht 4 of 5, en dat is in de zomer al redelijk uitzonderlijk, maar aan zee waaide het nog een tikkeltje steviger. De zuidwestkust had een krachtige tot harde wind, kracht 6 of 7, en de noordkust had veelal windkracht 7, vannacht dus ook 8. In de herfst is dit soort wind vrij veel voorkomend, maar in de zomer komt het over het algemeen maar weinig voor.

Aan de frisse kant
Om het herfstachtige beeld af te maken, lag ook de temperatuur ver onder de norm van deze tijd. De gemiddelde temperatuur voor begin juli ligt op 21 graden, maar met vandaag slechts maximumtemperaturen tussen 16 en 18 graden was het tamelijk fris voor deze tijd. Daarbij kwam dat de temperatuur tijdens een bui vaak in een rap tempo een paar graden omlaag ging en dat resulteerde met veel regen een groot deel van de dag dan in waarden soms onder 15 graden. Feitelijk gezien is dat 6 graden onder de norm, maar helemaal als we het vergelijken met het warme zomerweer dat we begin juli hebben gehad, is het natuurlijk een wereld van verschil.

Goede vooruitzichten?
En het ziet er nog niet naar uit dat het zonnige zomerweer terug komt. Het blijft wisselvallig met iedere dag geregeld ruimte voor de zon, maar ook vrijwel dagelijks een paar regen- of onweersbuien. Wel gaat vanaf het weekend de temperatuur weer iets omhoog met op zaterdag en zondag een graad of 20 en op maandag al weer 22 graden aan de kust en 26 graden in het zuidoosten van het land.

Wilt u meer details over het weer van de komende dagen? Luister dan naar optie 2, het uitgebreide Nederlandse weerbericht, van onze weerlijn (0900-9725, 0,55 c/pm). Hebt u meer interesse in hoe het weer zich tijdens de zomer verder ontwikkelt? Kies dan optie 6, de maandverwachting voor juli en augustus.

Bron: Meteo Consult
Uitsnede foto voorpagina: Marian Koster