Het winterweer houdt niet op bij de Nederlandse grenzen. Vrijwel het gehele Europese continent heeft met vorst en sneeuw te maken. Toch probeert de zachte lucht een eind op te rukken en het strijdtoneel van vorst en dooi speelt zich na maandag vooral in Nederland af. Maar voorlopig doet Koning Winter nog geen afstand van de troon....

Hulde aan de strooidiensten
De strooidiensten hadden en hebben het er maar druk mee. En daar mogen we als weggebruikers blij mee zijn. Vanaf deze plek dan ook hulde aan allen die de wegen iedere dag - en vaak ook ’s nachts - veilig en bereikbaar proberen te houden! De strooiploegen worden dag en nacht door onze gladheidmeteorologen geadviseerd, door onder andere te kijken naar de temperatuur van het wegdek en de toestand van de weg. Is die besneeuwd, nat, droog, zit de weg nog genoeg in het zout, enzovoort. Ook deze collega’s verdienen respect. Vooral bij actieve, grootschalige winterse neerslag ging en gaat in de weerkamer de ene telefoon na de andere. Ondertussen worden telkens de laatste weersontwikkelingen bekeken. Zie ook gladheid.nl 

Nieuwe sneeuw
Gisteravond drong een volgende actieve sneeuwzone vanuit het zuiden ons land binnen. Het veroorzaakte een extra laag sneeuw, maar in het uiterste noorden bleef het droog. Deze sneeuwzone trok vanochtend via Limburg en het oosten naar Duitsland weg. In vooral het noorden brak de zon goed door en meteen daalde de temperatuur flink met in Lelystad om 8.40 uur afgerond -12 graden. Strenge vorst dus. Vervolgens zagen we vanuit België een nieuwe sneeuwstoring arriveren en deze zal net als zijn voorganger ook niet geheel Nederland bereiken. Waarschijnlijk komt de sneeuwzone vanavond tot ongeveer de lijn Vlissingen-Tiel-Almelo.  

Overal sneeuw?
Het is opvallend hoe ver kou en sneeuw het Europese continent hebben veroverd. Ook in de landen rond de Middellandse Zee zijn er ‘witte’ gebieden, zie de kaart hiernaast. Maar uiteraard zijn er ook weer uitzonderingen. Zo is het in bijvoorbeeld Portugal en het zuiden van Spanje gewoon 'groen’. Daarbij is in het zuiden van Spanje erg veel regen gevallen, Malaga kreeg vanochtend 101 millimeter regen binnen 12 uur tijd te verwerken en het regentotaal over 24 uur tijd is daar maarliefst 133 millimeter.

De zuidelijke straalstroom
De nog altijd zuidelijk gelegen straalstroom is de oorzaak, ook van het winterweer dat een groot deel van Europa in de greep heeft. Met deze west-oost georiënteerde transportband van oceaanstoringen op grote hoogte in de atmosfeer tussen 5 en 10 kilometer wordt het zuiden van Europa geregeld door lagedrukgebieden aangedaan en zit ten noorden van de straalstroom een hoop vrieskou ingevangen. Niet alleen in de hoge luchtlagen, maar ook tot aan het aardoppervlak. In feite wordt de straalstroom in stand (en op zijn plek) gehouden door de temperatuurtegenstellingen tussen het noorden en zuiden van Europa. Zo wordt het maandagmiddag in Scandinavië naar verwachting op grote schaal tussen -10 en -25 graden, terwijl de thermometers op Kreta en Cyprus tegelijkertijd rond 21 graden kunnen aangeven. Boven nul wel te verstaan… Het lijkt er op dat de straalstroom de komende tijd iets verder naar het noorden kruipt.

Maandag droog
Terug naar eigen land. Het winterweer lijkt de hele komende week aan te houden met alle gevolgen van dien. Vanuit het zuiden van Europa probeert zachte lucht de vorst en sneeuw ‘op te ruimen’, maar dat gaat niet of slechts gedeeltelijk lukken. Sterker nog, zo richting de kerstdagen en tijdens Kerstmis zelf is de kans op een volgende vorstinval groot. Het gevecht tussen vorst en dooi zal niet zonder slag of stoot gaan; er zal regelmatig sneeuw vallen en misschien komt verderop in de week ook andere winterse neerslag omlaag. Maar morgen, maandag, levert fraai winterweer op met veel zonneschijn en blauwe lucht, zodat er de prachtigste winterfoto’s gemaakt kunnen worden (heeft u uw eigen kerstkaart al gemaakt???.....).

IJs- en ijskoud...
De combinatie van brede opklaringen, nauwelijks wind en de sneeuwdekken levert een steenkoude donkere periode op. Zowel vanavond, vannacht als maandagochtend kan het op grote schaal tot strenge vorst komen met temperaturen beneden -10 graden. Op een paar plekken zal het ongetwijfeld kouder worden met waarden van -16 of -17 graden! Bij dit alles zal de sneeuw vastvriezen en dus blijft het link op de wegen. Maandag overdag blijft het zeer koud voor de tijd van het jaar. De middagtemperatuur schommelt enkele graden onder nul. Alleen een zuidwestelijk briesje zorgt langs de noordwestkust en op de Waddeneilanden voor luchtaanvoer vanaf de relatief warme Noordzee, zodat het daar 1 tot 2 graden in de plus wordt. Morgenavond duiken de temperatuur vervolgens weer richting de -10 graden of lager…. 

Met alle berichtgeving over de sneeuw lijken de berichten over natuurijs letterlijk en figuurlijk een beetje ondergesneeuwd te worden. Sneeuw isoleert waardoor de ijsaangroei wordt beperkt. Een periode met zonnig, helder vriesweer zonder sneeuwval is dan ook waar liefhebbers van toertochten en dergelijke op hopen. Dat lijkt er dus niet in te zitten. Maar in het noorden, onder andere Friesland, ligt weinig sneeuw. En daar vriest het ook, zodat de ijsgroei hier sneller gaat dan in van andere delen van Nederland. Men houdt de weersverwachtingen daarom goed in de gaten. Niet voor niets heeft het waterschap Friesland (Wetterskip Fryslan) al maatregelen genomen om de kans op schaatsen op buitenwater groter te maken. Afgelopen vrijdagavond is het waterschap opgehouden met het afstromen van water uit de Friese boezem. De sluizen in Harlingen, Dokkumer Nije Silen en Lauwersoog zijn dicht. Het gemaal in Stavoren is ook uitgezet. En gisteren zijn de gemalen in de polder langzamerhand uitgezet daar waar het kan. Het ‘E-woord’ is bij deze indirect gevallen……

Spannende weersontwikkelingen dus op zowel de korte als lange termijn. Alle details krijgt u te horen in onze weerlijn 0900-9725 (55 cent/minuut). Kies 5 voor de tiendaagse verwachting, die iedere dag twee keer wordt ingesproken en met daarin het kerstweekend. En kies 6 voor het weerbericht tot 4 weken vooruit.

 Bron: Meteo Consult, Wetterskip Fryslan