Ondanks een relatief koude start aan het begin van deze maand, stevent januari op een uitzonderlijk hoge gemiddelde temperatuur af. Mogelijke wintersituaties die in de lange-termijn-computerberekeningen soms werden berekend voor later in de maand, bleken steeds ijdele hoop voor de winterliefhebbers. De winterliefhebbers die na de week met winterkou in december, naar meer smacht(t)en.

De eerste dagen van januari verliepen aan de koude kant. Met oud- en nieuw kwamen de temperaturen vooral in het oosten en noorden al iets onder nul. En in de nachten naar twee en drie januari vroor het op veel plaatsen licht, zeer lokaal matig. Op 3 en 4 januari lag het kwik overdag langdurig rond het vriespunt, al kwam het alleen in Stavoren (Friesland) tot een officiële ijsdag (gedurende het gehele etmaal temperaturen onder het vriespunt). In ieder geval lag het kwik gemiddeld over de hele dag gezien onder de normaal van rond 2,5 tot 2,7 graden. Daarbij waaide er een stevige oostenwind.

In de loop van vrijdag en zaterdag stroomde met een via zuidoost naar zuidwest draaiende wind minder koude en geleidelijk zelfs zachte lucht binnen. Vervolgens waren we in de ban van lagedrukgebieden, overwegend zuidwestelijke winden. Regelmatig passeerden regenstoringen die dan weer eens zeer zachte, dan weer net iets minder zachte lucht, naar ons land (en overigens grote delen van Europa) brachten.

Aanvankelijk werd het daarbij in Nederland overdag vaak 7 tot 11 graden. Rondom het afgelopen zeer regenachtige weekeinde was het, zo af en toe met uitzondering van het noorden, nog zachter. De maximumtemperaturen kwamen bijna overal boven 10 graden uit, tot geregeld 12 a 13 graden in het midden en zuiden van het land.

Daarbij verschilden de dag- en nachttemperaturen vaak nauwelijks door het dagenlang geheel gesloten wolkendek en de veelal flinke zuidwestenwind. Hierdoor lag in De Bilt de gemiddelde temperatuur zaterdag tot en met maandag zelfs boven 10 graden. Dat is meer dan 7 tot 9 graden boven het klimatologisch gemiddelde over 1970-2000(!). De lopende gemiddelde temperatuur van deze maand werd hierdoor in korte tijd flink opgeschroefd. Zaten we aan het begin van vrijdag nog ruim onder 6 graden, nu zitten we daar al 3 tienden boven met 6,3 graden.

In de nacht naar dinsdag stroomde frissere lucht binnen gevolgd door een avond en nacht naar woensdag met in het oosten en zuiden op veel plaatsen minimumtemperaturen niet iets onder het vriespunt.

Als we kijken naar de vooruitzichten voor de rest van de maand dan zien we tot en met begin van volgende week de maximumtemperaturen in het binnenland toch geregeld dichtbij 10 graden uitkomen. Ook de nachten zijn veelal zacht, al levert de nacht naar vrijdag, en bij voldoende opklaringen misschien ook wel de nachten naar zaterdag en zondag, waarden onder 5, zeer lokaal niet ver van 0 graden op.

De lopende gemiddelde maandtemperatuur stijgt naar alle waarschijnlijk langzaam nog wat verder. Tegen de tweede helft van volgende week, helemaal aan het eind van de maand, komt er zeer waarschijnlijk een beduidend frissere luchtsoort binnenzetten, waardoor weer iets van die hoge gemiddelde waarden wordt afgeknabbeld.

Maar al met al is het onderhand vrijwel zeker dat deze januari als tweede warmste sinds 1901 eindigt. Nummer 1, januari 2007, lijkt met 7,1 graden onbetwist. Zoals het er nu voor staat, komen we deze januari uiteindelijk rond 6,6 graden uit, misschien nog 2 of 3 tienden hoger dan wel lager. De huidige nummers 2, 3 en 4 op de ranglijst (1983, 1975, 1921) zijn ooit op 6,2 graden uitgekomen. Kortom: na de werkelijk bizar zachte januari van 2007, is ook deze januari 2008 eentje die, in net iets mindere mate maar toch, historie gaat schrijven.

Afbeelding homepage: uitsnede foto Jan Kuipers, Borger.

Bronnen: Meteo Consult, KNMI