Koning winter weet maar van geen wijken. Was het tijdens het afgelopen weekeinde nog zonovergoten, vandaag werden veel mensen wakker in een witte wereld. De grote vraag is dan ook of de winter zich de komende dagen wel laat verdrijven. Kortom, keert de zon terug, wordt het koud, of kunnen we nog meer winterse neerslag verwachten?

Wat was het dit weekeinde op veel plaatsen prachtig weer. De zon scheen volop en dat was voor veel mensen reden om in de buitenlucht te genieten van dit lenteachtige weer. Alhoewel, eenmaal buiten bleek het door de schrale noordoostenwind vooral zaterdag wel erg koud aan te voelen. De maximumtemperatuur bedroeg zo’n 3 graden, maar voor het gevoel was het veel en veel kouder. Uit de wind en in de zon was het echter echt genieten.

Totaal andere koek

Vanmorgen zag het er totaal anders uit. De bewolking overheerste en ook trok een sneeuwstoring van noord naar zuid over ons land. Dit had, hoe kan het ook anders, grote gevolgen voor de ochtendspits. De totale filelengte was ruim 300 kilometer, terwijl dit volgens de VerkeersInformatieDienst normaal zo’n 250 kilometer is. Met 20 tot 25 kilometer voerden de A12 en de A28 de lijst met langste files aan.

Volgens onze vrijwillige waarnemers, die hun waarnemingen mailen naar waarnemingen(at)weer.nl, is er op de meeste plaatsen een centimeter gevallen. In een aantal gevallen is het sneeuwdek dikker. De meeste sneeuw wordt gerapporteerd door Hans Rikhof uit Enschede. Zijn meting van vanmorgen 7 uur kwam uit op 3 centimeter.

Tegenstellingen

Het zonovergoten weer van het afgelopen weekeinde had alles te maken met een hogedrukgebied. De kern van dit systeem lag net ten noordwesten van ons land. Inmiddels is het mooiweergebied naar het westen opgeschoven. Hierdoor kan een warmtefront ons land schampen en dat is dan ook de veroorzaker van de sneeuwval geweest.

In een groot deel van het land keert de zon morgen echter weer terug. Voor de tweede keer een dag met een weerbeeld dat totaal tegengesteld is aan het weerbeeld van de dag ervoor. Maar ook binnen ons land zelf zien we tegenstellingen. Op veel plaatsen is er een hoofdrol weggelegd voor de zon. Dat is zowel morgen als woensdag het geval, maar dan niet in het hele land.

Inversie

In het noorden en noordwesten hebben we beide dagen te maken met wolkenvelden. Deze drijven vanaf de Noordzee binnen en kunnen behoorlijk hardnekkig zijn. Dit heeft alles te maken met een inversie, die nabij de kern van het hogedrukgebied aanwezig is.

Een inversie is een luchtlaag op enige hoogte in de atmosfeer waarin de luchtvochtigheid en temperatuur ineens anders zijn, dan in de luchtlagen eronder. We kunnen dit het beste illustreren met behulp van het diagram dat u naast dit verhaal ziet staan. Hierin ziet u twee rode lijnen lopen. De linkerlijn geeft de dauwpuntstemperatuur (de temperatuur waarop de luchtvochtigheid 100 procent is) aan en de rechterlijn de daadwerkelijke temperatuur van de lucht.

Geen uitwisseling tussen de luchtlagen

Hoe verder deze lijnen uit elkaar liggen, hoe droger de lucht. Op zo’n 300 meter boven het aardoppervlak liggen de lijnen erg dicht bij elkaar. Dit geeft aan dat de wolkenvelden zich op dit niveau bevinden. Hier is de luchttemperatuur immers gelijk aan de dauwpuntstemperatuur. De luchtvochtigheid is 100 procent, waardoor waterdamp condenseert en wolken ontstaan. Vanaf ruim 600 meter lopen de lijnen uit elkaar. De lucht wordt hier warmer en droger (de temperatuur kunt u aflezen op de horizontale as, een curve naar rechts betekend dus een hogere temperatuur), waardoor er daar van bewolking geen sprake meer is.

Omdat luchtsoorten met een verschillende temperatuur en/of luchtvochtigheid moeite hebben om met elkaar te mengen, zullen deze twee luchtlagen op hun plaats blijven. Het gevolg is dan ook dat de koudere en vochtigere luchtlaag met de wolkenvelden niet verandert. Er vindt geen uitwisseling plaats tussen enerzijds de koude en vochtige luchtlaag (met de wolkenvelden) en de anderzijds hoger gelegen luchtlaag die warmer en droger is. Hierdoor blijft het in het noorden en noordwesten bewolkt, terwijl het dieper landinwaarts (verder bij het hogedrukgebied vandaan) zonniger is.

Verdere vooruitzichten?

Later deze week lijken de hardnekkige wolkenvelden zich vanuit het noordoosten over het land uit te breiden. In eerste instantie geeft dat op de meeste plaatsen geen aanleiding tot neerslag. Vanaf zondag wordt een iets opener weerbeeld verwacht, maar er kan dan ook een winterse bui vallen.

Wilt u meer details over de weersverwachting voor de komende dagen? Bel dan eens de Meteo Consult weerlijn: 0900-9725 (€ 0,55 per minuut). Kies optie 2 voor de uitgebreide verwachting voor Nederland tot 10 dagen vooruit.

Bronnen: Meteo Consult en VerkeersInformatieDienst.

Foto voorpagina: Alexandra Smink.