Verschil van 50 graden

In deze tijd van het jaar kan het temperatuurverschil tussen het noorden en zuiden van Europa soms oplopen tot meer dan 50 graden!

Zoals gebruikelijk in het herfstseizoen worden de verschillen tussen het noorden en zuiden van het Europese continent steeds groter. In Bardufoss in het noorden van Noorwegen vroor het afgelopen nacht 23 graden, terwijl het in het Griekse Heraklion op Kreta woensdag nog 29 graden werd. Dit temperatuurverschil zorgt ervoor dat de herfstmachine op onze breedtegraad op volle toeren draait, met vrijwel dagelijks wat nattigheid, soms flink wat wind en steeds lagere temperaturen.

Op de huidige weerkaarten zien we een drukverdeling zoals je die in deze tijd van het jaar mag verwachten: een sterk hogedrukgebied bij de Azoren en actieve lagedrukgebieden die vanaf de Atlantische Oceaan de centrale en de noordelijke delen van Europa intrekken. De steeds groter wordende temperatuurverschillen tussen het Poolgebied en de evenaar zijn een voedingsbron voor de straalstroom, die op zijn beurt de lagedrukgebieden aanwakkert en op de rails zet.


Scheidslijn

De straalstroom is dus de begrenzing tussen de koudere lucht in het noorden en de warmere lucht in het zuiden van Europa. Bellen met koudere lucht proberen vanuit het noorden af en toe zuidwaarts te zakken, maar het gebeurt ook andersom. Hierdoor komen in de overgang seizoenen als de herfst, maar ook de lente, soms grote weersveranderingen in korte tijd voor. Het ene moment sijpelt vanuit het noorden koudere lucht onze omgeving in en wordt het een tikkeltje winters, het andere moment kan het met een zuchtje warmere lucht vanuit het zuiden ineens weer erg aangenaam aanvoelen.


Koudste lucht in Lapland

Ook nu zien we die grote verschillen binnen Europa. De koudste lucht bevindt zich in het noorden van Scandinavië, met daar zowel overdag als in de nachten temperaturen onder het vriespunt. Op diverse plaatsen vriest het er ook overdag al streng, met waarden onder -10 graden. De buien die daar vallen, zijn over het algemeen sneeuwbuien en die reiken soms ook al tot in het zuiden van Noorwegen, Zweden en Finland. Dat geldt overigens ook voor IJsland.


Zuidoosten het warmst

De warmste lucht vinden we vooral nog in het zuiden en zuidoosten van Europa. De Spaanse Costa’s en Andalusië hebben nog dagelijks een graad of 20, maar in de hoek van Griekenland is het nog iets warmer, met daar op veel plaatsen nog zomerse waarden boven 25 graden. Aan de Turkse zuidkust wordt het lokaal zelfs nog tropisch warm, met daar nog 30 graden.


Enorm verschil

Zetten we deze hoge waarden in het zuidoosten af tegen de lokale -23 graden in het noorden van Europa, stuiten we op een temperatuurverschil van maar liefst 50 graden! Voorlopig blijft dit grote verschil nog bestaan, maar lijkt de koudere lucht vanuit het noorden wel geleidelijk meer terrein te winnen boven de centrale delen van Europa. Daar zien we dan ook de grootste veranderingen.


Wisselvallig herfstweer

In de loop van de week komt de maximumtemperatuur er op veel plaatsen niet meer boven 10 graden uit en het is wisselvallig. Aan de lopende band worden vanaf de Atlantische Oceaan lagedrukgebieden met bijbehorende fronten Europa in geslingerd. Dit resulteert vrijwel dagelijks in wat nattigheid, maar tussendoor zijn er soms ook opklaringen, overdag dus zonmomenten. En hoewel de zon in deze tijd van het jaar steeds minder krachtig wordt, kan het dan alsnog echt wel aangenaam opwarmen.


Koude nachten

Trekken die opklaringen gedurende de nachten over het land en staat er niet veel wind, kan het ook in onze omgeving juist sterk afkoelen tot mogelijk ook enkele graden onder het vriespunt. Althans, als er niet teveel mist ontstaat.

Bron: Britta van Gendt, weer.nl