Wat gaat Lorenzo doen?

Volgende week verschijnen de restanten van orkaan Lorenzo in onze weerkaarten, maar de weermodellen kunnen daar moeilijk mee overweg.

Het orkaanseizoen op de Atlantische Oceaan is in volle gang, variërend van een aantal tropische stormen tot de verwoestende orkaan Dorian op de Bahama’s. Ook nu is er een tweetal stormen actief, namelijk tropische storm Karen en orkaan Lorenzo. Beiden liggen ze boven open water en vormen ze vooralsnog geen gevaar, maar Lorenzo lijkt op de langere termijn wel af te buigen naar het noordoosten en dus richting Europa. Wat de restanten van de orkaan dan nog bij ons gaan doen, is lastig te zeggen. De verschillende weermodellen hebben over het algemeen moeite met dit soort grote weersystemen, dat wordt nu, ruim een week van te voren, alweer duidelijk.

Volgens de huidige verwachting van het Amerikaanse National Hurricane Center blijft tropische storm Karen de komende dagen een beetje in hetzelfde gebied rondtollen en blijft iets ten zuiden van Bermuda. Tegelijkertijd neemt ze in kracht af en gaat over in een reguliere depressie.


Lorenzo

Orkaan Lorenzo is een ander verhaal. Enkele dagen geleden ontstond ruim voor de Afrikaanse westkust de toen nog tropische depressie ‘thirteen’. Amper 12 uur later nam het geheel flink in kracht toe en was tropische storm Lorenzo geboren. Nog een dag later intensiveerde de storm en werd het een orkaan. Het kenmerkende oog werd goed zichtbaar en binnen nog eens 6 uur nam de gemiddelde windsnelheid met 55 kilometer per uur toe, waarmee Lorenzo uitgroeide tot een orkaan in de vierde categorie, met gemiddelde windsnelheden van 230 kilometer per uur. Ter vergelijking, een categorie 5 orkaan is de zwaarste die we kennen.


Koers verandert

De orkaan blijft voorlopig boven open zeewater, maar verandert in de loop van volgende week wel van koers. Momenteel trekt Lorenzo met een snelheid van ongeveer 2,5 km/uur noordwestwaarts, maar in de nacht van zaterdag op zondag buigt hij naar verwachting af richting het noordoosten. In het weekend kan Lorenzo nog wat krachtiger worden, maar na het weekend komt hij boven iets minder warm zeewater en zwakt hij af. Alsnog is het dan een orkaan in de tweede categorie.


Azoren

In de loop van dinsdag arriveert Lorenzo nabij de Azoren en het lijkt erop dat hij daar nog als orkaan overheen zal trekken. Vooral de westelijk en centraal gelegen eilanden van de Portugese archipel maken zich op voor de orkaan. Het zal niet de eerste keer zijn dat er een orkaan of tropische storm over de eilandengroep raast of schampt. Orkaan Gordon trok in 2012 over de meest oostelijke eilanden, met toen nog gemiddelde windsnelheden rond 130 kilometer per uur en erg veel regen. In 2016 trok in januari orkaan Alex rakelings langs de eilanden. Na een warme decembermaand in 2015 was het zeewater toen nog warmer dan normaal en kon het zo laat nog tot een orkaan komen. Nog recenter, in 2017 trok orkaan Ophelia net ten zuiden van de Azoren langs, met ook toen alsnog veel wind en flinke neerslagsommen in korte tijd.


Grote weersystemen

Wat Lorenzo daarna gaat doen is nog niet geheel duidelijk. Uit ervaring blijkt dat de verschillende weermodellen moeilijk kunnen omgaan met dit soort grote weersystemen. Die zijn hier simpelweg niet voor geoptimaliseerd. Doordat het systeem boven kouder zeewater terecht komt, verliest het de meeste tropische kenmerken, maar niet allemaal, en daar kunnen de weermodellen niet zo goed mee overweg. Hierdoor kunnen de dagelijkse berekeningen nogal gaan ‘klapperen’. Dit zien we ook nu al gebeuren. De meest recente berekening laat iets heel anders zien dan de voorgaande.


Onzekerheid troef

Op basis van de berekening van donderdag van het ECMWF zouden de restanten van Lorenzo een noordwaartse koers houden en ten westen van de Britse Eilanden blijven. De eilanden zouden zich dan alsnog moeten opmaken voor veel regen en wind. Bij ons zou het ook aanhoudend herfstachtig zijn, met een straffe zuidwestelijke wind en een aantal buien. De berekening van vandaag – vrijdag – laat het geheel nu ineens ten zuiden van ons langs trekken, over Frankrijk, met vooral daar veel regen en wind. Bij ons zou daardoor een oostelijke wind kunnen opsteken, met de aanvoer van drogere, maar inmiddels ook koudere lucht vanuit oostelijk Europa en Scandinavië. De berekening van morgen – zaterdag – kan echter weer geheel anders uitpakken.