Groenlandse ijsmassa mogelijk aangegroeid

Smeltseizoen 2017 minder heftig dan voorgaande jaren

Groenland herbergt een aanzienlijk deel van het ijs op aarde. We noemen wat getallen om er een beeld van te krijgen. Op de Groenlandse ijskap ligt een ijsmassa die een oppervlakte van ongeveer 1.7 miljoen vierkante kilometer afdekt. Gemiddeld is de dikte zo’n 2 kilometer, maar op een aantal plekken ligt er meer dan 3 kilometer. Voorwaar een dik pakket.


Vooral aan de randen van het pakket vindt elk zomerhalfjaar forse smelt plaats. Gletsjers schuiven de oceaan in en bij warme episoden kan de smelt soms zelfs tot op de hoogste delen plaatsvinden. Een deel van het afgesmolten ijspakket wordt in het winterhalfjaar weer aangevuld door verse sneeuw en ijs. De algemene tendens is dat het Groenlandse pakket aan ijs elk jaar verder afkalft. Maar over 2017 zou er weleens ijs bijgekomen kunnen zijn.

Smeltseizoen 2017
Het smeltseizoen van 2017 was minder heftig dan de jaren ervoor. Sterker nog, vorig jaar was er een beneden normale dooi in vergelijking tot de referentieperiode van 1981 tot 2010. Op de bijgevoegde afbeelding, met de twee plaatjes van Groenland, valt te zien dat de smelt duidelijk minder was in het zuidoosten en noordwesten. Bovendien bleef de dooi veelal beperkt tot gebieden onder de 1500 meter hoogte.

Uiteindelijk is gebleken dat vorig jaar het minste ijs is weggesmolten sinds 1996. Ondanks de snelle start van de dooi. Op de bijgevoegde grafiek is te zien dat het eerste serieuze dooimoment al in april plaatsvond. Daarna nog eentje in mei, waarna de eerste zomermaanden juist duidelijk onder normaal zaten. Vanaf eind juli tot en met midden augustus was er weer een piek te zien, met late pieken volgend in september en oktober. Ondanks die pieken, is het jaar als geheel beter dan andere jaren uit de verf gekomen.

Aanvulling sneeuw en ijs
Nu duidelijk is geworden dat de ijsmassa op Groenland ditmaal niet is afgenomen, is de grote vraag of de ijsmassa misschien is aangegroeid. Iets dat de afgelopen twintig jaar niet meer is voorgekomen. De National Snow &Ice Data Center (NSIDC) is daarvoor druk aan het analyseren geweest.

Voor aangroei is sneeuwval nodig die de dooi compenseert. Er zijn een paar perioden geweest met flinke sneeuwval. Gedurende oktober en november 2016 viel er veel sneeuw. Eenzelfde (maar iets bescheidener) toename aan sneeuw en ijs is er afgelopen februari geweest. In samenspel met een vrij beperkte smelt in de zomer van 2017 lijkt het erop dat Groenland ditmaal zelfs met iets meer ijsmassa de komende zomerperiode ingaat. In vergelijking met de referentieperiode (1981-2010) is het ijspakket met bijna 200 miljard ton meer toegenomen dan normaal.

Bij deze berekeningen en observaties zijn wel enkele kanttekeningen te maken. Niet alles is namelijk meegenomen. De massa aan ijs die in de oceaan glijdt en als ijsbergen wegdrijft, valt niet in deze berekeningen. Net zomin als de smelt aan de onderkant van het ijs. Deze aantekeningen meenemend, komt de NSIDC erop uit dat er ofwel geen verandering is geweest in het aantal kubieke kilometers ijs, maar dat het waarschijnlijk lijkt dat de ijsmassa inderdaad iets is aangegroeid. Men heeft gebrek aan exacte gegevens om dat echt hard te maken (gebrek aan precieze satellietwaarnemingen), maar als het zo is dan zou dat voor het eerst in 20 jaar zijn dat de ijskap zou zijn aangegroeid.

Bronnen: MeteoGroup, NSIDC (National Snow & Ice Data Center), leadfoto: Pixabay.