Schaatsen uit het vet!

De weerkaarten blijven koud, vooral vanaf zondag. Met mogelijk strenge vorst in de nacht kunnen we na het weekeinde op steeds meer plaatsen schaatsen op natuurijs!

De schaatskoorts stijgt laat in het winterseizoen. Het is al koud, het wordt vooral na het weekeinde nog kouder. De weermodellen voor volgende week blijven berekenen dat vrieskou uit Siberië met een oostelijke stroming naar ons land komt. Ondanks de steeds feller wordende zon groeit het ijs gestaag aan. Komend weekeinde kan er al op ondergespoten betonbanen worden geschaatst, na het weekeinde wordt het ijs ook grotere plassen dikker… 

Februarizon

IJsmeesters van natuurijsverenigingen zijn druk in de weer hun ijsbanen te prepareren.  Afgelopen nachten heeft het in het oosten en zuiden matig gevroren, temperaturen beneden de -5 graden. Koudste plaats afgelopen nacht was Groningen, -6.2 graden. Vlak boven de grond kwam Enschede het koudst uit de bus met strenge vorst, -10.1 graden. Overdag komt de temperatuur zo laat in het jaar weer in de plus. Vanmiddag wordt het op de meeste plaatsen +4 of +5 graden en smelt de ontstane ijsvloer weer af. Ook de steeds krachtiger wordende februarizon werkt tegen. De zon verwarmt de bodem van plassen en sloten. De bodem geeft warmte af aan het water waardoor het ijs van onderaf smelt. Het ijs wil dus het best groeien als het ’s nachts helder is en er overdag een laag isolerende wolken overschuift. De komende dagen blijft de zon het prima doen. Vandaag en morgen zien we af en toe nog een pluk wolken vanaf de Oostzee richting ons land worden gevoerd en ontstaan er in de middag een paar vriendelijke stapelwolken. Daarna is de lucht zo droog dat de zon maximaal kan schijnen en dat in deze tijd van het jaar 9 uur! Zo wordt de laatste wintermaand een zonnige met tot en met gisteren al 90 uur zon in de Bilt. 

Autoruiten krabben en fijnstof

Dat de lucht nog steeds vocht bevat, kun je vooral ’s ochtends vroeg merken.  Door condensatie slaan waterdampdruppels op autoruiten en vriezen vast. Ook komende nacht wordt vanuit het noordoosten nog een beetje vocht aangevoerd en zullen we morgenochtend weer moeten autoruiten krabben. Lokaal kan het op bruggen en viaducten door bevriezing van natte weggedeelten nog glad worden. Niet alleen door vocht maar ook door stof in de atmosfeer kan het soms een beetje heiig zijn overdag. Gisteren was dat goed te zien. Ook vandaag is het wat heiig. Dat komt omdat er maar weinig wind staat, zwak en in het zuiden matig, kracht 2 tot 3 onder de flank van een hogedrukgebied boven Engeland. Onder een zogenaamde subsidentie-inversie op iets meer dan een kilometer hoogte in de atmosfeer blijft fijnstof, geproduceerd in ons land en in Duitsland, hangen. De komende dagen trekt de noordoostenwind aan en zal het fijnstofgehalte in de lucht boven ons land afnemen. 

Weerkaarten op 1500 meter

Elke run is het weer spannend, blijft de bel koude lucht uit Siberië na het weekeinde in de kaarten zitten.  Nog steeds zijn ECMWF en NCEP voor de komende dagen en het weekeinde op 1 lijn. Tot en met vrijdagnacht zien we temperaturen op 1500 meter (850 hPa) rond -8 graden. Daarna zien we tot en met zondagnacht even iets minder koude lucht naar ons land toekomen, op 1500 meter temperaturen rond -3 graden. Zondag overdag is een vrij val te zien, dan komt er echt koude lucht, afkomstig uit Rusland via Polen en Duitsland naar ons land. De temperaturen op 1500 meter hoogte dalen naar -15 graden op maandag.  Het ECMWF model blijft op de -15 zitten tot en met woensdag 28 februari, de laatste dag van de meteorologische winter. Daarna gaat de operationele run naar een (tijdelijke) verzachting mogelijk door de komst van een lagedrukgebiedje (met sneeuw?). Het NCEP model blijft tot ver in maart ijs en ijskoud met op 1500 meter hoogte temperaturen tussen -15 en -18 graden.  

Hoe koud kan het na het weekeinde worden?

Komende nacht wordt iets minder koud dan afgelopen nacht door wolken vanuit Duitsland. De nachten daarna worden kouder. Niet omdat er superkoude lucht vanuit Duitsland wordt aangevoerd (op 1500 meter is het -3 graden), maar omdat het helder is. Op de meeste plaatsen gaat het 4 of 5 graden vriezen.  Overdag wordt het +4 of +5 graden, maar door een stevig aantrekkende noordoostenwind ligt de gevoelstemperatuur ver beneden het vriespunt. Vanaf zondag komt echte vrieskou ons land binnen en kan het nog kouder worden. Hoe koud het precies wordt, is afhankelijk van wind en wolken.  Maar als het helder en rustig is, kan het na het weekeinde ook op 1.5 meter hoogte streng gaan vriezen met temperaturen tussen -10 en -15 graden! Overdag zal door de februarizon de temperatuur op de meeste dagen toch oplopen tot net iets boven het vriespunt. Alleen als het overdag bewolkt is, blijft het kwik mogelijk onder nul steken en pikken we op de valreep van de meteorologische winter nog een ijsdag mee. 

Schaatsen 

Met deze koude vooruitzichten is de vraag of het ijs dik genoeg wordt om op te kunnen schaatsen. IJsgroei is afhankelijk van weer en wind en ook van de temperaturen van het water.  Zo laat in de winter is de vorming van een dikke schaatsbare ijsvloer moeilijk. Op ondergelopen weilanden en sintelbanen kan in de loop van het weekeinde geschaatst worden. Er is een grote kans dat er op de ijsbanen in Noordlaren, Arnhem, Haaksbergen en Veenoord marathons op natuurijs kunnen worden geschaatst. Na het weekeinde zal ook het ijs op grotere en diepere plassen verder aangroeien. Of het grootschalig schaatsen wordt op natuurijs is nog niet te zeggen.

Bron: MeteoGroup, het weerkanaal