Ruimte voor de Rivier is een succes!

Op meer dan 30 plaatsen hebben rivieren de afgelopen jaren meer ruimte gekregen. Dat ze effect hebben is op dit moment goed te zien.

Overloopgebieden en kribverlagingen, een paar aanpassingen in het kader van Ruimte voor de Rivier. De afgelopen jaren is er keihard gewerkt om het rivierengebied veiliger te maken. Op ruim 30 plaatsen hebben rivieren in ons land meer ruimte gekregen.  De afgelopen dagen bleek dat de aanpak van Rijkswaterstaat een succes is. Het hoogwater heeft nergens geleid tot onveilige situaties.   

Piek hoogwater komende nacht 

De Rijn is vanochtend bij Lobith de 14,5 meter gepasseerd en zal vandaag nog blijven stijgen. Komende nacht wordt de hoogste waterstand bij Lobith verwacht, 14,7 meter.  Door het drogere weer bij ons en in het stroomgebied van de Rijn in Duitsland en in Zwitserland zal het water vanaf morgen langzaam weer gaan dalen. Morgen wordt nog een waterstand van 14,5 meter bij Lobith verwacht, vanaf donderdag wordt een snellere daling van het water verwacht. Op zaterdag komt de waterstand weer onder de 13 meter.  De hoger gelegen delen van de uitwaarden zullen dan weer droogvallen.  

Na het weekeinde toenemende neerslagkans

Na het weekeinde komt de waterstand onder de 12 en in de tweede helft van volgende week onder de 11 meter en zullen ook de lagergelegen delen van de uiterwaarden weer droogvallen.  Na het weekeinde neemt de neerslagkans bij ons en ook in Duitsland weer toe. Met een westelijke stroming trekken vanaf maandag af en toe fronten het vasteland van Europa binnen met soms wat regen en in de hoger gelegen gebieden in Duitsland en Zwitserland met sneeuw. Bi elkaar zal er de komende 2 weken 25 mm regen vallen. Dat is niet veel, de waterstand van de Rijn en de andere rivieren die gevoed worden door de Rijn zullen niet verder stijgen. 

Plaats 36 in rijtje hoogwatergolven

De afvoer bij Lobith zal even boven de 7500 m3/sec uitkomen.  Door de ruimte voor de Rivierprojecten die de afgelopen jaren zijn uitgevoerd kan 16.000 m3/sec aan. Van een kritieke situatie is er dus geen sprake geweest. Met een afvoer van 7500 m3/sec komt deze hoogwatergolf op de 36ste plaats van alle hoogwatergolven sinds 1910 in de Rijn vergelijkbaar met de hoogwatergolf van 2011. Toen bedroeg de afvoer 8300 m3/sec. Hoogwatergolven van meer dan 7500 m3/sec komen nu gemiddeld eens in de 3 jaar voor. Overigens komen hoogwatergolven soms ook twee keer per jaar voor.  

Kwelwater

Na de piek van het hoogwater komende nacht en de geleidelijk daling van het water de komende dagen blijft op sommige plaatsen de grondwaterstand nog wel een lange tijd hoog. Dit komt omdat op sommige plaatsen langs de rivieren kwelwater naar boven komt. Kwelwater is water dat onder druk uit de grond komt. Kwel ontstaat vaak door een ondergrondse waterstroom van een hoger gelegen naar een lagergelegen gebied. Water stroomt door de dijken naar het achterland, afhankelijk van de doorlaatbaarheid van de dijk en kan zich afspelen over afstanden van enkele meters tot enkele kilometers. Op de meeste plaatsen lang de rivier wordt het kwelwater opgevangen door sloten voordat het in het maaiveld aan de oppervlakte komt. 

Hoogwatertoerisme

De afgelopen dagen trok het hoogwater in de rivieren veel bekijks. Op veel plaatsen was het de eerste keer dat de nevengeulen en andere maatregelen in het kader van Ruimte voor de Rivier hun werk konden doen. Heel veel effect op de waterstanden hebben de projecten nog niet. Het huidige hoogwater heeft door de ingrepen een effect van slechts enkele centimeters.  De uitgevoerde werken zijn de afgelopen jaren gebouwd om 16.000 m3/sec aan te kunnen en dat hebben we bij lange na niet gehaald.  De nevengeul tussen Lent en Nijmegen, het grootste Ruimte voor de River-project en het paradepaardje van Rijkswaterstaat, liep de afgelopen dagen voor het eerst flink vol, maar de nieuwe nevengeul bij Veessen aan de IJssel  hoeft waarschijnlijk niet onder water gezet te worden. Dat peil wordt in de IJssel pas bereikt als het peil bij Lobith 16,80 m bereikt. 

Maas

Het hoge water in de Maas is niet afkomstig uit de Rijn maar kwam afgelopen dagen via de Ardennen Limburg binnen. Het water kwam daar veel minder hoog waardoor de meeste uiterwaarden niet overstroomden. De hoogwatergolf van de afgelopen dagen komt eens in de 1.5 jaar voor. De uiterwaarden langs de maas liggen hoger dan de uiterwaarden van Rijn.  Inmiddels is door het droge weer in het stroomgebied van de Maas het water weer aan het zakken. 

Nog niet klaar

Het project Ruimte voor de Rivier is een heel eind, maar nog lang niet klaar. Ook de komende jaren wordt flink gewerkt rond de rivieren en zullen met name dijken worden verhoogd en versterkt om het rivierenland ook in de toekomst veilig te houden.

Bronnen: Waterpeilen.nl, Rijkswaterstaat, Omroep Gelderland