Extreme droogte in Spanje

Na het droge jaar 2016 is de droogte in Spanje dit jaar nog extremer. Waterreservoirs staan nog niet tot de helft vol.

Terwijl bij ons het naderende 'nazomerse' weer, met flink wat zonneschijn en middagtemperaturen tot lokaal 24 graden, een welkome afwisseling is na een langdurige wisselvallige en relatief koele periode, snakt een groot deel van Spanje juist naar regen. Veel regen. Waterreservoirs zijn leger dan ooit tevoren en spelen er een belangrijke rol in de elektriciteits- en drinkwatervoorziening.

In de Spaanse winter van 2016/2017 was het al erg droog. Diverse stuwmeren en waterreservoirs kwamen zwaar onder hun capaciteit te zitten. In de extreemste gevallen zaten de reservoirs toen nog maar voor een vijfde deel vol, maar het gros van de vele andere stuwmeren kwamen nog niet eens tot 50 procent van de normale capaciteit.

Verloren oogst
Vervolgens verliep de Spaanse lente van 2017 naast warm ook weer erg droog. De gemiddelde temperatuur lag er met 15,4 graden ruim anderhalve graad hoger dan normaal en neerslag viel er gedurende die maanden nauwelijks. Het overgrote deel van de drinkwatervoorziening in Spanje drijft op het water dat in de stuwmeren wordt opgeslagen en door de extreme droogte werd daarom door de Spaanse regering een sproeiverbod ingesteld, waardoor boeren hun land niet mochten bewateren en ongeveer de helft van het wintergraan verloren ging.

Restanten dorp weer zichtbaar
De capaciteit van de waterreservoirs daalde steeds verder en in de regio Castilië en León in het noorden van Spanje kwam het zelfs zover dat het stuwmeer bij Los Barrios de Luna nog maar voor 7% gevuld was. Het staat zo leeg dat sinds lange tijd de restanten van een dorp dat moest wijken voor de aanleg van het stuwmeer weer te zien zijn.

Omgekeerde situatie
Tot nu toe staat het jaar 2017 in Spanje in de top 3 van droogste jaren allertijden. Kijken we naar het zogeheten hydrologische jaar, de periode tussen 1 oktober 2016 en 30 september 2017, dan is het in het hele land erg droog, maar de meest opvallende regio’s zijn toch wel het noorden en noordwesten van Spanje. Normaalgesproken regent het daar juist veel vaker dan in bijvoorbeeld de regio’s gelegen langs de Middellandse Zee en de Balearen, maar dit jaar is de situatie omgedraaid. Juist de oostelijke kustregio’s en de bekende vakantie-eilanden, waaronder Ibiza en Mallorca, zijn dit jaar minder droog, tegenover extreme droogte in onder andere de omgeving van Galicië, Asturië en Cantabrië.

Neerslagtekort
Ondanks dat het in de zomermaanden toch iets vaker regende dan gemiddeld, ongeveer 7% meer dan normaal, kon het reeds opgebouwde neerslagtekort bij lange na niet gecompenseerd worden. Halverwege de septembermaand was het tekort opgelopen tot ruim 12% en eind september was dit inmiddels 15%. In een geheel hydrologisch jaar valt in Spanje normaal gemiddeld 648 millimeter en als we nu naar Spanje in zijn geheel kijken, moet er nog zo’n 100 millimeter vallen om daar te komen.

Stuwmeren op dit moment
De huidige stand van zaken voor wat betreft de capaciteit van de stuwmeren ligt in Spanje op dinsdag 10 oktober gemiddeld 38%. Er ligt nu bijna 21500 hm3 aan water opgeslagen, terwijl ruim 56000 hm3 mogelijk is. Vorig jaar, in dezelfde week van 10 oktober, lag de hoeveelheid net boven 50%, tegenover gemiddeld 53% in de afgelopen 10 jaar.

Voorlopig geen regen van betekenis
Naar verwachting valt er de komende tijd wederom nauwelijks of geen regen van betekenis in grote delen van Spanje. De meeste activiteit, waaronder ook orkaan Ophelia, blijft ten westen van Spanje boven de Atlantische Oceaan. Pas na het weekend wordt in het noordwesten van Spanje weer wat regen verwacht, maar dit lost uiteraard bij lange na het droogteprobleem niet op.

Bronnen: MeteoGroup, AEMet, Embalses.net