Oktoberwarmte op komst

Volwaardige nazomerdagen hebben we dit jaar weinig gehad. Hoewel we ons inmiddels midden in de herfst bevinden, krijgen we echter toch nog een vleugje nazomer.

De zomer van 2017 kende twee gezichten. In juni was het uitzonderlijk warm. Sterker nog, het was samen met juni 1976 de warmste junimaand sinds het begin van de metingen. Daarnaast verliep die maand zonnig en was het lange tijd droog. Tijdens de hoogzomer was het aanmerkelijk minder mooi zomerweer met regelmatig (pittige) buien, maar wel vrij normale temperaturen. Al met al was het cijfermatig gezien geen slechte zomer, al zullen veel mensen er wellicht een minder goed gevoel bij hebben vanwege het feit dat vooral het hoogseizoen weinig stabiele, warme dagen bracht.

Zomerse september 2016
Afgelopen september hield het onbestendige karakter aan. Vooral in de kustgebieden was het bijzonder nat met op een enkele plaats zelfs meer dan 250 millimeter regen. Mede hierdoor was het aan de koele kant. Hoe anders was dat vorig jaar. In 2016 was september een heuse zomermaand met maar liefst 26 warme dagen (20,0 graden of meer) in De Bilt en 19% meer zonneschijn dan de norm. De gemiddelde septembertemperatuur was vorig jaar ruim 3,5 graad hoger dan september van dit jaar.

Stabilisatie
De eerste tien dagen van de huidige maand zijn ook niet bepaalt bestendig verlopen. Het hoogte-/dieptepunt was de storm die op 6 oktober vooral boven de noordelijke delen van het land huishield.
De atmosfeer komt de komende dagen echter tot rust. Dit heeft alles te maken met de vorming van een hogedrukgebied, dat via Noordwest-Spanje en Frankrijk langzaam naar Oost-Europa koerst.

Dalende luchtbewegingen en zuidelijke winden
Nabij hogedrukgebieden is sprake van grootschalige dalende luchtverplaatsingen. Het gevolg is dat wolken vaak oplossen of niet verder omhoog kunnen doorgroeien. Hierdoor zal het vanaf donderdagmiddag een aantal dagen zo goed als overal droog blijven en krijgt de zon steeds meer ruimte. Vanwege een gunstige positie van de hogedrukkern wordt de wind bij ons vanaf het weekeinde zuidelijk in plaats van westelijk. Uit deze zuidhoek legt de aangevoerde lucht een flink traject boven land af. Dit zorgt ervoor dat dat de lucht een stuk droger wordt, wat een positief effect heeft op de hoeveelheid zonneschijn en warmte.

Zondag plaatselijk 23 graden
Aanstaande vrijdag komt het op een enkele plek in het zuiden van het land al tot een eerste twintiger. Weliswaar is er dan nog vrij veel bewolking aanwezig. Ook op zaterdag drijven nog regelmatig wolkenvelden over, maar schijnt ook de zon van tijd tot tijd. De temperaturen stijgen dan tot tussen 17 en 20 graden van noord naar zuid. Vanaf zondag wordt de lucht aanmerkelijk droger en schijnt de zon volop. Bij een matige zuidelijke wind komt het kwik dan nog een paar graden hoger uit: het wordt tussen 18 en lokaal zelfs 23 graden. De hoogste waarden zijn weggelegd voor het oosten van Brabant en Noord-Limburg.

Restanten tropische storm Ophelia
Of de oktoberwarmte begin volgende week aanhoudt is behoorlijk onzeker. Dat de verwachting zo lastig is, heeft voor een groot deel te maken met de naderende restanten van tropische storm Ophelia. Momenteel bevindt dit systeem zich midden op de Atlantische Oceaan. Terwijl het langzaam richting Europa koerst, ontwikkelt het zich tot een hurricane van de zwakste categorie. Vooralsnog laten de hoofdmodelberekeningen van ECMWF en NCEP de kern van deze storm begin volgende week via Noordwest-Spanje naar het noordoosten koersen. Doordat zich rondom de kern veel energie in de vorm van warmte en vocht bevindt, hebben weermodellen vaak de grootste moeite met de effecten van zo’n tropische storm.

Een van de scenario’s is dat de kern van dit energierijke lagedrukgebied ook ons land aandoet en voor flink wat wind en regen kan zorgen. Een andere optie is dat zich aan de voorzijde van dit systeem een nieuw hogedrukgebied boven Europa opbouwt, waardoor de warme en stabiel zuidelijke aanvoer bij ons enkele dagen langer aanhoudt.

Het blijft dus interessant om de ontwikkelingen voor de middellange termijn te volgen.

Bron: MeteoGroup
Foto voorpagina: hersftkleuren en een strakblauwe lucht, door Aboucher.