Komt het souterrain opnieuw onder water?

Stonden de emmers voor niets klaar, of was het maar goed dat we voorbereid waren?

We waren er al dagen mee (niet altijd even succesvol) mee bezig, maar gisteren kwamen ze dan echt: zware regen- en onweersbuien die vooral in het oosten, midden en zuiden van het land lokaal tussen 60 en 80 millimeter regen brachten, blikseminslagen en soms hagel.

Brenger van de buien was een lagedrukgebied, dat gisterochtend boven Luxemburg lag en langzaam naar het westen trok. Er omheen voerde een noordelijke tot noordoostelijke wind in het oosten warme en erg vochtige lucht aan. In het westen was de aangevoerde lucht (van zee) een stuk koeler en minder vochting. Daarentegen was de wind juist daar een stuk sterker.

De eerste buien
Terwijl ik na een rustige nacht de slaap nog even uit de ogen wrijf en op mijn telefoon de radar bekijk, trekt vanuit het oosten een eerste buiengebied de zuidelijke helft van Nederland binnen. De noordelijkste begrenzing van die buien reikt nog net tot Arnhem, blijkt als ik even later buiten sta om naar Wageningen te rijden. Hoog in de lucht is gerommel te horen van hoog onweer, het regent ook een beetje: er vallen een paar dikke druppen. Zo blijft het ook tot in Wageningen.

Nog niks bijzonders dus. Ja, in het zuiden gaat het al wel behoorlijk tekeer. De eerste foto’s van straten onder water komen vanuit het zuiden van Brabant al binnen. Tegelijkertijd gaat het gesprek in de weerkamer over het per saldo erg meevallende weer op zondag, maar ook de pittige buien die her en der op zaterdag ontstonden passeren nog even de revue. Nog steeds is de situatie gecompliceerd. Voor later deze maandag staan wederom pittige regen- en onweersbuien op de rol, maar ze moeten zich nog vormen. Behalve de zuidelijke buien zien we op de radar niks.

Kleffe boel
De verdeling blijft gedurende de dag lange tijd zoals hij was, met de zuidelijke helft van het land en ook het westen onder de wolken en een wonderbaarlijk zonnig weerbeeld in het noordoosten en deels het oosten van het land. Wonderbaarlijk omdat de lucht juist in die gebieden steeds vochtiger lijkt te worden. Mijn vriendin fietst over de Posbank en meldt een kleffe atmosfeer. Ik herinner me dat van 28 juli 2014, toen in de loop van de dag in onze regio extreem zware onweersbuien ontstonden. Op de vliegbasis Deelen bij Arnhem viel destijds 132 millimeter in twee uur tijd. De hele stad kwam bijkans onder water en ook ons souterrain overstroomde in no-time. Het is sindsdien de meest indrukwekkende onweerssituatie die in mijn geheugen zit. Zou het weer gebeuren?

Aan het begin van de middag vormen zich op het front, dat vanuit Duitsland op weg is naar het westen en dus naar Nederland de eerste buien. Dat gaat in een razend tempo. Binnen de kortste keren meldt de Duitse radar ons regenintensiteiten die in sommige buien tot boven 150 millimeter per uur oplopen. Tegelijkertijd begint een duidelijke buienlijn te ontstaan die zich naar het westen verplaatst.  In de tweede helft van de middag komen de buien via het oosten Nederland binnen. Er vooruit is het tegen de Duitse grens aan in de zon ruim 25 graden geworden en zitten we dus in bijzonder vochtige lucht. Alle ingrediënten zijn aanwezig om het los te laten gaan.

Het gaat los
En los gaat het. Op weg terug naar Arnhem, aan het einde van de middag, rijd ik de onweerslijn vlak voor de stad binnen. Het is donker geworden, het geflits is niet van de lucht en binnen de kortste keren rijd ik door een wolkbreuk van jewelste. Het water uit de bui stroomt alle kanten op en houdt het verkeer steeds meer tegen. Veel mensen lopen zonder jas of paraplu door de stortregen en zijn volledig doorweekt. Rennen heeft geen zin meer, natter dan nu kun je echt niet meer worden.

Thuis aangekomen wordt de regen even wat minder, maar zit de lucht vol onweer. Lijkt het er op basis van de radar nog op dat het belangrijkste onweerscomplex boven de stad bezig is om naar het westen weg te trekken, in werkelijkheid ontstaan er talloze nieuwe buien achter en wordt het bij ons in de eerste uren erna bijna niet meer droog. De zwaarste buien passeren tussen 7 en 8 uur ’s avonds. Het wordt even pikkedonker buiten de deur en het onweer neemt stroboscopische proporties aan. Korte tijd regent het zo hard dat we opnieuw voor onze kelder vrezen, maar ruim op tijd houdt de wolkbreuk op en komt er weer een klein beetje licht door de wolken heen. Juist op dat moment slaat met veel geweld op korte afstand de bliksem in. We schrikken ons rot.

Het is goed gegaan
Rond half negen zijn de buien voorbij en kunnen we ons rondje doen. In tegenstelling tot 2014 lijkt het dit keer allemaal goed te zijn gegaan. Overduidelijk heeft overal in de wijk veel water gestroomd, maar gelukkig is het nu nergens blijven staan. In totaal viel in onze tuin 56 millimeter regen, een millimeter of 20 minder dan destijds. Het verschil zit hem boven op de berg, waar Arnhem-noord op is gebouwd. De vliegbasis Deelen kreeg dit keer geen 132 millimeter, zoals toen, maar slechts 67 millimeter – ongeveer de helft dus. Dat water, dat in 2014 allemaal naar beneden de stad in stroomde en de grote problemen veroorzaakte, is ons deze keer gelukkig bespaard gebleven.

Een zoektocht over het internet levert niettemin veel plaatjes van wateroverlast op, niet alleen uit Arnhem, maar uit alle plaatsen in de omgeving van Arnhem en Nijmegen, waar uiteindelijk in totaal (net als in de omgeving van Tilburg) zo tussen 50 en 80 millimeter is gevallen. Veel van die beelden zien er net zo indrukwekkend uit als toen op 28 juli 2014. De overlast is toch weer groot geweest. En zo gaat een indrukwekkende onweersdag voorbij. Een onweersdag die veel overeenkomsten vertoonde met die van bijna twee jaar eerder, maar gelukkig net iets minder zwaar uitpakte.

Een leuk filmpje vanuit Arnhem. Deze buschauffeur trok zich niet veel aan van het water dat onder het spoortunneltje stond:



Ook de komende dagen buien
Is het vandaag even wat rustiger in het weer, de komende dagen verschijnen opnieuw af en toe stevige regen- en onweersbuien op het toneel. Dat gebeurt dan steeds in de tweede helft van de middag en in de avond. Er vooruit is het aangenaam met een afwisseling van wolken en zon en temperaturen die steeds tot tussen 21 en 24 graden oplopen. Maar tijdens buien moeten we opnieuw rekening houden met onweer, veel regen in korte tijd en lokaal ook hagel.

Bron: MeteoGroup.