Winter warmterecord nog steeds mogelijk

Winter 2016 de zachtste ooit? Het wordt spannend…

De eerste februaridecade loopt vandaag op zijn eind en in De Bilt wordt deze rond vier graden warmer dan gemiddeld. We hebben dan nog 19 dagen voor de boeg en daarna is de meteorologische winter van 2016 geschiedenis geworden. Het is nu al zeker dat deze winter als ‘extreem zacht’ in de klimaatboeken zal verdwijnen. In het midden en zuiden van het land kan het zelfs een recordzachte winter worden. We geven de laatste stand van zaken.

De winter duurde een week…

Qua weer kunnen we deze winter eigenlijk van een verlengde herfst spreken. In ongeveer 2/3 van het land was er slechts gedurende een week, grofweg van 15 t/m 22 januari, sprake van winters weer. In De Bilt kwam het in deze periode tot acht vorstdagen op rij. In drie nachten vroor het matig, maar tot een ijsdag kwam het net niet, op 18 januari werd een maximum van precies 0,0 graden gemeten. Op sommige andere plekken in het binnenland lukte dat net wel op één of enkele dagen en lokaal kwam het zelfs tot strenge vorst in de nacht, vooral daar waar er een laagje sneeuw was gevallen. Net als eerder in januari, was het in het in noordoosten een stuk kouder dan in het midden en zuiden van het land, vandaar dat een winter warmterecord in dat deel van het land er niet inzit. Toch zal zelfs in het noordoosten van het land de huidige winter in de top van het klassement van zachte winters gaan eindigen.

Tweede plaats vrijwel zeker, eerste plaats mogelijk

Tot en met gisteren (9 februari) stond de gemiddelde wintertemperatuur in De Bilt op 7,3 graden, terwijl de warmste winter op die locatie die van 2007 was, met een gemiddelde temperatuur van 6,6 graden. Als de resterende februaridagen 3,7 graden gemiddeld opleveren of zachter verlopen, dan wordt dit record verbroken.
De twee winters die (nu nog) op de tweede en derde plaats staan, zijn die van 2014 en 1990, met 6,0 graden gemiddeld. Om die twee winters minstens te evenaren, mogen de resterende februaridagen niet kouder verlopen dan 1,2 graden gemiddeld.

Een blik op de weerkaarten leert ons dat dit laatste met aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid, niet gaat gebeuren. Tot en met het aanstaande weekend verwachten we in De Bilt maximumtemperaturen van 7 à 8 graden, terwijl de nachttemperaturen soms het vriespunt aantikken, maar er veelal een graadje, of zelfs een paar graden boven blijft. We winnen dan op dat schema van 1,2 graden gemiddeld, wat betekent dat het restant daarna nóg kouder moet verlopen om alsnog dat gemiddelde van 1,2 graden te halen.
Toch lijkt het, zodra de tweede februarihelft aanbreekt, inderdaad kouder te worden met zowaar een aantal nachten met lichte vorst en temperaturen die overdag bij 4 à 5 graden blijven steken. Er wordt dan aan dat warmte overschot geknabbeld, maar wellicht onvoldoende om de huidige winter uit de top drie weg te houden. Dat de winter van 2016 op de tweede plaats gaat komen in het midden en zuiden van het land, lijkt dus vrijwel zeker te zijn.

Uiteraard is de kans op een eerste plaats een stuk kleiner. Op dat gemiddelde van 3,7 graden, nodig voor een evenaring, gaan we de komende dagen maar weinig winnen en wellicht vanaf zondag méér inleveren dan we nu nog winnen. De laatste decade van februari zal dan zachter dan gemiddeld moeten verlopen voor een nieuw record. Dat is zeker mogelijk, maar natuurlijk nu nog allerminst zeker. Alles overwegende, is de kans op een absoluut warmte winterrecord in het midden en zuiden van het land, nu op fifty-fifty in te schatten.

Bronnen: MeteoGroup, KNMI, mscha.