Pooldepressie?

In de loop van deze week wordt het kouder. Dit keer krijgt het hele land te maken met winters weer. Of er ook sneeuw komt is de grote vraag. Misschien kan een ‘polar low’ voor een verrassing zorgen..

Het noorden kreeg vorige week een fikse veeg uit de winterpan toebedeeld. Maar het arsenaal met ijskoude vrieslucht (met herkomst Siberië) was vooral gericht op Scandinavië. Daar daalde het kwik lokaal tot ruim 40 graden onder nul. Later deze week begint dit koude bolwerk wat te lekken. Dat wil zeggen, een deel van het winterse weer begint zuidwaarts uit te breiden. De weg voor de kou komt vrij zodra de lagedrukgebieden nabij de Britse Eilanden het veld hebben geruimd.

Woensdag

Op de weerkaart van woensdag zien we nog een depressie liggen bij Schotland. De koude lucht stroomt met een boog rondom de noord- en westzijde van dit lagedrukgebied. En kan ons land dus nog niet bereiken. Een uitloper van het systeem trekt overdag over en brengt enige tijd bewolking met regen. De sneeuwvalgrens ligt dan nog op rond de 500 meter dus de kans op sneeuw op de grond is nog minimaal. 

Donderdag

Daags daarna zien we de kern van het lagedrukgebied zo ongeveer boven ons land uitkomen. Gebieden met buien en regen draaien om de kern heen. Deels ook over de Benelux. Maar ook dan is de atmosfeer nog niet koud genoeg voor sneeuw. Dat is duidelijk te zien in het verloop van de sneeuwvalgrens (de hoogte waarboven de neerslag zeker in de vorm van sneeuw valt). Alleen bij intensievere en meer aanhoudende neerslag kan de smeltgrens in zulke situaties nog enkele honderden meters dalen. In welk geval er ook aan de grond wel natte sneeuw kan voor komen. Wat dat betreft is het met name voor het noorden en noordoosten donderdagochtend wel spannend. Mogelijk draait er net voldoende kou aan de voorzijde van het naderende lagedrukgebied in om toch tijdelijk sneeuw te geven die enige tijd blijft liggen. 

Vrijdag

Uiteindelijk kan de wind daadwerkelijk de noordoosthoek even opzoeken, wanneer de kern van het lagedrukgebied zich via Duitsland uit de voeten maakt. De sneeuwvalgrens daalt meteen naar 100 tot 200 meter. Laag genoeg voor sneeuw aan de grond. Maar het probleem is in zulke situaties dan vaak, dat er tegen de tijd dat de atmosfeer voldoende koud is voor sneeuw, er geen neerslag meer valt. En het dus ondanks de kou niet tot sneeuw komt. Maar goed, als er toch nog een bui valt, kan dat wel een sneeuwbui zijn.

Zondag

In het weekend komen we dieper in de koude lucht te zitten.  Dat blijkt mooi als we naar de pluim kijken, zeker als we de temperatuur op het 850 hPa-vlak voor De Bilt tegen het licht houden. We zien een mooie gestage val gedurende de rest van deze week naar rond de -10 graden aan het eind van het weekend. Interessant is dan vooral, dat de operationele run van het ECMWF met een ‘polar low’ op de proppen komt. Plat vertaald: een Pooldepressie.

Polar Low

In de koude lucht kan boven warm zeewater soms een kleine depressie ontstaan. Dit soort systemen zijn vaak vrij onvoorspelbaar. Ze hebben zelfs enige overeenkomst met hun grote broer, de tropische wervelstorm ofwel cycloon. De overeenkomst is bijvoorbeeld, dat het in beide geval om frontenloze lagedrukgebieden gaan, die vooral gevoed worden door convectie. Buien dus. Dat maakt de systemen soms ook zo ongrijpbaar. De kans dat de berekende polar low daadwerkelijk op deze manier langs de kust zal trekken aanstaande zondag, is niet groot. Het is een optie. Maar wel een interessante. Want alle neerslag die in zo een setting valt, is wel sneeuw. Met name de kustprovincies krijgen bij de passage van een ‘polar low’ soms een mooie witte verrassing… Afwachten en in de gaten houden dus. 

Exit kou?

Tenslotte is de vraag ook, hoe lang de kou stand weet te houden. Het gaat sowieso vriezen komend weekend. Misschien wel matig met temperaturen van -5 en lager. Ook overdag komt het kwik enkele dagen niet boven nul wellicht. In dat geval spreken we van ijsdagen. In de pluim wordt de spreiding na het weekend snel groter. De hoofdberekening en de controle run (respectievelijk rood en oranje in de pluimgrafiek), als ook het Amerikaanse model (blauwe lijn) gaan snel omhoog. Maar er blijft ook een groep over die aarzelt en de kou langer in de buurt houdt.