Winters noordoosten

In het noordoosten ijzel en mogelijk soms ook sneeuw, met etmaaltemperaturen rond het vriespunt. Daar wel winterweer.

Alleen in het noordoosten is het winterweer met ijzel en mogelijk soms ook sneeuw. De temperaturen schommelen daarbij gedurende 24 uur rond het vriespunt, tussen min 2 en +2 graden.

Deel van de vrieskou
Het oosten van Europa liep Nieuwjaarsdag vol met vrieskou en een deel van de kou, met oorsprong Siberië, is over Duitsland getrokken en sloop gisteravond laat de provincie Groningen binnen. Zie de temperatuurgrafiek van het KNMI-weerstation Nieuw-Beerta. De vorstinval ging er gepaard met natte sneeuw en regen. Maar regen met temperaturen onder nul is (een vorm van) ijzel en dat levert altijd spekgladde situaties op. In Groningen werd dan ook volop gestrooid. En ´onze man in Roodeschool´, Jannes Wiersema, meldde in zijn waarnemingsbericht vanmorgen: "In de avond eerst regen, later ijsregen, daarna natte sneeuw. In de nacht eerst droog, maar later ijzel! Het is spiegelglad! De zuidoosten- tot oostenwind was stormachtig tot krachtig, 8-6 Bft. Mede door de wind is het voor het gevoel bitterkoud." De vorstgrens kwam vanmorgen eventjes tot over Drenthe en Friesland te liggen, ongeveer op de lijn Leeuwarden-Hoogeveen, en kroop daarna weer langzaam oostwaarts. Waarschijnlijk schuift de vorstgrens in de loop van de middag nipt de Duitse grens over, om vanavond en vannacht echter weer langzaam terug te keren naar Noordoost-Nederland....

IJzel
IJzel treedt op als op enige hoogte een laag(je) zachte lucht aanwezig is, terwijl de temperatuur aan het aardoppervlak juist onder het vriespunt ligt. Regen die in de koude luchtlaag bij het aardoppervlak terechtkomt, zogeheten onderkoelde regen, bevriest dan meteen op voorwerpen, bomen en dergelijke en ook op het wegdek. In de grafieken die de verticale opbouw van de atmosfeer weergeven, de zogeheten temps, zie je dan een zogeheten ijzeldriehoek of ijzelneus. Dat is het laagje in de atmosfeer, in de vorm van een driehoek, waar de temperaturen boven het vriespunt zijn. Zie de afbeelding met de temp van Eelde van vanochtend 7 uur. De ijzelneus bevond zich op dat moment zo tussen 1200 meter en 400 meter hoogte.

Vanavond en komende nacht trekt een nieuw gebied met regen het zuidwesten van het land binnen. In het zuidwesten wordt veel regenwater verwacht, 10 tot 20 millimeter. Naar het noordoosten toe neemt de neerslag in intensiteit af, maar zal daar opnieuw een winterse vorm aannemen. Waarschijnlijk opnieuw ijzel, maar ook kan het af en toe sneeuwen. Waar de grens tussen regen en winterse neerslag precies komt te liggen in het noordoosten, is lastig aan te geven. Maandag overdag trekt de zachte lucht ook het noordoosten binnen, maar dat gebeurt als eerste op hoogte. Dan kan de neerslag nog steeds als ijzel vallen, voordat deze overgaat in regen.

Op de weerkaart...
We kijken nog even naar de weerkaarten van nu en de eerstkomende dagen...Een lagedrukgebiedje ligt vandaag boven het oosten van Engeland. Tussen dit systeem en een hogedrukgebied boven Scandinavië staat een stevige zuidoostelijke stroming. Een aantal fronten lopen op elkaar in boven Nederland, hierachter zit zachte (oceaan)lucht. In het noordoosten trekt juist koude lucht uit Duitsland binnen. Vanmiddag wint de zacht lucht terrein, maar komende nacht (nacht naar maandag dus) loopt opnieuw koude lucht het noordoosten binnen.
Ondertussen koerst een ander lagedrukgebied van Ierland naar Engeland. Hieromheen draaien buiengebieden. Opvallend is dat het Engelse model en het Amerikaanse model de koude lucht weer terug laten komen in het noorden, bij het Europese model, het ECMWF, is slechts een enkele berekening hiertoe bereid. Kortom, enige onzekerheid. Dit speelt zich allemaal gedurende de eerste dagen van de eerste werkweek van 2016 af.

Later storm?
Donderdag nadert een nieuw maar veel dieper lagedrukgebied ons land, exacte koers moet nog blijken en kan bij ons een storm uitlokken, op donderdag en/of vrijdag. Verder blijft het sowieso wisselvallig met weinig zonneschijn en regelmatig regen. Landelijk bezien wordt het daarbij steeds een graad of 8 en in de nachtelijke uren een graad of 5. Met dus kleine kans op kouder weer in het noord(oost)en van het land, gedurende dinsdag en woensdag.