Sneeuw eind mei?

De lucht die eind komende week ons land binnen schuift, is wel erg koud. Het woord 'sneeuwval' doemt op.....

Begin deze maand schreven we op deze site een verhaal over de sneeuwval op 2 juni 1975. Voor de duidelijkheid; sneeuwval in óns land. Een aantal oude weerkaarten werd geanalyseerd, meldingen van sneeuw bekeken en de lucht was inderdaad dermate uitzonderlijk koud dat het zelfs in de eerste maand van de zomer op diverse plaatsen sneeuwde. Lees het bizarre verhaal hier. Nou wil het feit, dat als we naar de weerkaarten van het einde van de komende week gaan kijken, we ook winterse mogelijkheden zien ……

Dat de temperatuur vandaag redelijk op orde is, maar de afgelopen tijd erg minimalistisch uit de hoek is gekomen, is genoegzaam bekend. Na de kortstondige opleving op deze eerste pinksterdag, volgt wederom een straffe daling. Morgen hebben wij maximumtemperaturen van gemiddeld 14 tot 16 graden uitstaan, de dagen daarna zakken we terug naar een zeer schamele 9 a 10 graden. De kilte wordt veroorzaakt door een opstekende noordelijke wind die van oorsprong koude lucht aanvoert. Daarbij is het aanhoudend wisselvallig door rondslingerende neerslaggebieden.

Drukverdeling
Het wil dit voorjaar maar niet lukken met de warmte. Na een lange en koude winter, kreeg noch maart, noch april de temperaturen opgepookt. De kans dat we de vijfde opeenvolgende koude maand gaan beleven -van januari tot en met mei- is zeer groot. De oorzaak is een vastzittende luchtdrukverdeling. Continu zijn er troggen boven de westelijke helft van Europa aanwezig. Die troggen, dat zijn uitzakkingen van koude lucht in de hogere lagen van de atmosfeer. Aan de onderzijde ontstaan bij zo’n trog altijd lagedrukgebieden en op af en toe een vleugje warmte die er tussendoor schuift, is het veelal killetjes.

De trog die ons weer de komende dagen beïnvloedt, schuift in de tweede weekhelft oostwaarts weg. Zonder onderbreking volgt echter direct een volgende trog die vanaf de Noordzee boven ons komt te liggen. Alle modelberekeningen zijn het daarbij eens over de instroom van koudere lucht op zowel grondniveau als hogerop in de atmosfeer. De temperaturen op ongeveer 1500 meter hoogte gaan in de periode van donderdag 23 tot en met zondag 26 mei naar -3 tot -5 graden toe. Het getal -5 is een belangrijke. Met die waarde werd destijds, 2 juni 1975, ook de sneeuw naar Nederland gebracht. Niet dat je dat zomaar krijgt. In principe is de lucht niet koud genoeg om bij ons zonder omhaal winterse neerslag te brengen. Wel in de Ardennen. Het zou zomaar kunnen dat de hoge delen van de Ardennen aan het einde van de week sneeuw te zien krijgen. En dat pal voor de eerste maand van de zomer.

In de verwachtingstabel voor St-Hubert in de Ardennen, staat voor de nacht naar donderdag en de nacht naar vrijdag sneeuw als weericoontje. Bovendien geeft vrijdagmiddag het icoontje van winterse buien, met natte sneeuw. St-Hubert ligt op ongeveer 550 meter hoogte in de Ardennen. Iets lager gelegen plaatsen zijn bijvoorbeeld Houffalize, Spa en Bouillon. Die staan nu nog op regenbuien, maar wie weet wat in de komende dagen kan veranderen.

Nederlandse sneeuw?
Sneeuw in de Belgische heuvels eind mei. Bizar, maar minder bizar dan het geval wij in ons eigen land met sneeuwval te maken zouden krijgen. Vooralsnog verwachten we dat niet, maar we houden het wel in ons achterhoofd. Het zou namelijk best kunnen, gelijk als begin juni 1975. Als je goed ontwikkelde buien hebt, met veel neerslag daarin en ook met hagel is sterke afkoeling mogelijk. In dat geval zorgt de doorvallende neerslag ervoor dat de lucht almaar kouder wordt. Hetzelfde geldt voor een Hollandse pittige onweersbui middenin juli. Het ene moment is het nog tegen 30 graden, in en vlak na de bui kan het zomaar 10 graden kouder zijn. Die koude lucht is vanaf grote hoogte (10 tot 15 km) in de neergaande regenstromen mee omlaag gekomen.

Helemaal bovenin een bui bestaat de wolk grotendeels uit aan elkaar klonterende ijskristallen. Dit worden de sneeuwvlokken die uiteindelijk omlaag vallen zodra ze zwaar genoeg zijn. Want ja, alle neerslag uit een bui (een zogeheten CumuloNimbus) begint bovenin als sneeuw. Ook in de tropen. Naarmate die sneeuw omlaag valt, zal deze in het zomer halfjaar ontdooien en in regen transformeren. Tènzij het dermate koud is dat de omgevingslucht waarin de sneeuw valt, continu onder nul blijft.

Op eenzelfde wijze kan koude lucht ook eind deze week extra afkoeling veroorzaken. Vooral als de buien pittig uitpakken, met hagel. Die hagel zorgt voor extra kou en op een gegeven moment kan de hele kolom waaruit de bui bestaat (wolk en neerslag) dusdanig koud worden dat de sneeuw niet of nauwelijks meer de tijd heeft om in de laatste paar honderd meter boven de grond nog te ontdooien. Zoals gezegd, we verwachten het nog niet, maar deze uitleg geeft al wel aan hoe bijzonder de situatie van de komende week is en hoe bizar koud de lucht is die naar ons toestroomt.

Bron: Meteo Consult.