Hete start Nijmeegse 4Daagse

De weersomstandigheden zullen een grote rol spelen tijdens de 4Daagse van Nijmegen. Details hier.

Nijmegen en omgeving bruisen. De wandelvibraties gieren rond en het kan zelfs de toevallige en onwetende passant niet ontgaan dat er iets te gebeuren staat. Tribunes staan paraat, vlaggen wapperen, tijdelijke campings stromen vol en het wordt almaar internationaler in de stad. Het hart van dit alles, de Wedren, is gereed om de tienduizenden wandelaars te ontvangen. Vandaag en morgen kunnen startbewijzen worden afgehaald, waarna dinsdagochtend in alle vroegte de eerste lopers vertrekken. Belangrijk is natuurlijk een goede voorbereiding, lekkere schoenen, genoeg te eten en te drinken. En natuurlijk het weer. Ideaal wandelweer is per persoon verschillend, maar zal voor velen een graadje of 20 zijn, met geregeld zon. De prestatietocht zal echter met hitte aanvangen. Vervolgens koelt het vanaf woensdag af, wat gepaard gaat met buien.

In de nu 94 jarige geschiedenis van de Nijmeegse 4Daagse is de wandeltocht 1 keer afgelast. Dat was in 2006, toen de hitte tijdens de eerste dag tot grote problemen leidde bij een aantal deelnemers. Vijf personen moesten worden gereanimeerd, waarvan er twee overleden. Aan het einde van ‘de Dag van Elst’, werd uiteindelijk besloten de andere drie dagen geen doorgang te laten vinden. Bovendien, voor de tweede dag werden temperaturen tot 37 graden verwacht. Met dergelijke maxima is het voor vrijwel niemand meer verantwoord om grote fysieke inspanningen te leveren. Ook inkorten van het parcours behoorde toen niet meer tot de mogelijkheden. Dat gebeurde wel in 1972 en 2003. In 2003 was de combinatie van hitte en een hoge luchtvochtigheid de aanjager van het besluit.

Ook dit jaar ziet de eerste wandeldag, dinsdag, er heet uit. De luchtvochtigheid zal aan de bescheiden kant zijn, met ’s middags zo’n 30 procent. Een dergelijke lage luchtvochtigheid zorgt ervoor dat de wandelaars nog redelijk gemakkelijk hun lichaamswarmte kwijt kunnen door middel van zweten. Dat lichaamsvocht dient dan wel weer aangevuld te worden, dus zal er voldoende gedronken moeten worden. Aangezien tevens lichaamszouten verdwijnen tijdens het zweetproces, zijn zoute soepjes ook aan te bevelen. Het is echter de vraag of de hoeveelheid vocht die een wandelaar kwijt raakt, voldoende kan worden aangevuld door inname van vocht. Er zit namelijk een maximum op het aantal liters vocht dat men binnen een dagdeel kan drinken.

Verwachte temperaturen dinsdag
Gelijk aan de afgelopen weken, stroomt ook dinsdag middels een zuidelijke wind wederom zeer warme lucht uit Frankrijk binnen. De eerste deelnemers starten tussen 04.00 en 04.45 uur en zullen dat bij een temperatuur van zo’n 16 graden doen. Op het moment dat de laatste wandelaars het parcours opstappen, tegen 08.00 uur, is het echter al een graad of 20. Vervolgens gaat de opwarming snel verder. Tegen het middaguur verwachten wij temperaturen rond 27 graden en halverwege de middag is het een aantal uren tropisch met 31 tot 33 graden. De lucht zal tijdens de Dag van Elst niet strak zonnig zijn, maar vrij veel hoge sluierbewolking laten zien. Dit is enigszins gunstig, want hitte en voluit zonneschijn tezamen kunnen gemakkelijker een zonnesteek veroorzaken. Feit blijft wel dat een aanzienlijk deel van de route weinig tot geen bomen heeft en dat sluierbewolking dan wel een fletse zon oplevert, maar geen echte serieuze schaduw opwerpt. Daar komt bij dat er slechts een licht zuidoostelijk briesje komt te staan, windkracht 3 vanaf de late ochtend.

Aandachtspunten eerste dag, van het Rode Kruis
We spraken Chris Haak, medewerker van het Rode Kruis uit Nunspeet, en hij maakt zich behoorlijk zorgen over de eerste dag van het wandelevenement. Hij benoemt drie fasen als het fout gaat (dus dat mensen te weinig drinken, te weinig eten en te veel zout verliezen door het zweten). Dat kan ten eerste leiden tot hittekramp, oftewel spierpijn in armen en benen. De tweede fase is warmtestuwing. Het lijkt dan of je in brand staat, in combinatie met hevig zweten, hoofdpijn of misselijkheid. Koude rillingen kunnen ook optreden, als er geen vocht meer aanwezig is om te zweten.

Chris Haak: “Bij beide fases is mijn advies om meteen uit de zon te gaan, niet meer te lopen en een zoutoplossing en water te drinken. Neem geen koffie of alcohol! Dat drijft water juist af. Chips zijn weer wel goed, of denk aan cola. Dan komt het heel snel weer goed.”

De derde fase is de heftigste, te weten een hitteberoerte ofwel zonnesteek. In dat geval ga je vreemd gedrag vertonen of is er sprake van waanideeën.  Op dat moment zijn de vitale functies in gevaar en is sprake van een levensbedreigende situatie. Advies van het Rode Kruis; laat meteen een ambulance komen.

De gevaarlijkste plekken zijn dinsdag wederom de Oosterhoutse dijk en de Waalbrug. Gebrek aan schaduw en het feit dat dit het laatste stuk van het parcours is, en de vermoeidheid dus extra hard toeslaat, maken het tot een punt van extra aandacht van iedereen.

Woensdag, kans op buien
Na de hitte van de eerste dag, gaat het vervolgens in de loop van woensdag en donderdag afkoelen. De grote onzekerheid betreft het moment waarop regen- en onweersbuien het parcours over schuiven. Woensdagochtend is het hoogstwaarschijnlijk nog droog, maar wel al erg warm met 20 of 21 graden rondom zonsopkomst. Boven Frankrijk komen woensdag vrij snel regen- en onweersbuien tot ontwikkeling. Deze schuiven in de stroming onze kant op, terwijl ondertussen de onstabiliteit in de hogere luchtlagen boven Nederland toeneemt en er een windsprong gaat ontstaan. Dat laatste houdt in dat er in het westen van het land in de loop van de ochtend een westelijke wind waait, terwijl in de oostelijke landhelft de wind nog enige tijd vanuit het zuiden waait. Op de grens tussen die twee windrichtingen kan gemakkelijker buiigheid tot ontwikkeling komen.

Al met al lijken vooralsnog in de loop van woensdagmiddag of – avond geleidelijk een paar pittige regen- en onweersbuien over Nijmegen en wijde omgeving te trekken. Daar vooruit zal het vrij klam en broeierig aanvoelen, bij middagtemperaturen tussen 26 en 28 graden (met het risico op nog een keer 30 graden) en met een sterk wisselend aandeel bewolking en zonneschijn.

Donderdag, afkoeling en buien
Koelere lucht stroomt vanaf woensdag binnen en leidt op donderdag tot een scherpere verkoeling op het 4Daagse traject. De verwachte maximumtemperaturen schommelen rond 23 of 24 graden. De luchtopbouw blijft daarbij echter onstabiel en vanuit Frankrijk en België blijven buien noordwaarts schuiven. Zowel op woensdag als op donderdag kunnen de buien pittig uitpakken.

De precieze felheid van de neerslag is op dit moment nog niet te voorzien. Daarvoor kunt u het beste de verwachtingen de komende tijd in de gaten houden. Dat kan via de media, via deze weersite, of eventueel ook via onze weerlijn. Op deze weerlijn (0900-9725, 55 cent per minuut) houden wij u onder optie 2 steeds op de hoogte van de meest recente inzichten voor de periode tot en met 5 dagen vooruit. Onder optie 1 bespreken wij voornamelijk de huidige dag en vanaf het middaguur pakken we ook de dag van 'morgen' uitgebreid mee.  In de loop van de komende dagen kunnen we ook voor de intocht op vrijdag een duidelijk weerbericht afgeven. Vooralsnog volstaan we hier met een wat algemener beeld: aanstaande vrijdag een afwisseling van wolken en zon, met verspreid een paar buien, mogelijk met onweer. Maxima op de Via Gladiola: 22 of 23 graden.

Bronnen: Meteo Consult, Chris Haak.