Het maandoverzicht van september

September heeft niet het nazomerweer gebracht dat menigeen wellicht had gewenst. We zetten alle weerfeiten op een rij.

Voor veel mensen verliep de afgelopen zomer teleurstellend, hoewel uit de nuchtere cijfers bleek dat er sinds 1901 tientallen zomers zijn geweest die matiger tot zelfs véél slechter zijn verlopen. Het was duidelijk dat door een flink aantal warme en zonnige zomers de Nederlander verwend was geraakt…

Hoe dan ook, menigeen hoopte dat een fraaie nazomer het zomerseizoen zélf nog wat goed zou maken. De laatste jaren heeft september ons op dat gebied niet teleurgesteld. Vorig jaar was september zelfs warmer, droger en zonniger dan menige zomermaand uit het verleden. In De Bilt viel er slechts 8.6 mm neerslag, scheen de zon 181 uren en lag de gemiddelde etmaaltemperatuur op 17.9 graden, hoger dan de ‘normaal’ voor alle drie de zomermaanden. Het was een veilige gok om nog voor het begin van september te stellen dat we daar dit jaar niet aan zouden tippen en dat is dan ook ruimschoots niet gebeurd. Nu september vandaag wordt besloten, moet de conclusie zijn dat we uit het oogpunt van nazomerweer een ietwat teleurstellende maand achter de rug hebben, al ontbraken nazomerse dagen (natuurlijk!) niet.

Met een gemiddelde temperatuur van 13.8 graden in De Bilt, zal september 2007 als een iets te koele maand in de klimaatboeken verdwijnen, de norm is 14.2 graden. Daarmee hebben we nu drie iets te koele maanden op rij gehad, al was de afwijking naar beneden telkens maar klein, in augustus maar 0.1 graad! De eerste zes maanden van dit jaar waren veel te warm, tot zelfs recordwarm. Het warmteoverschot van juni alleen al was ruimschoots voldoende om het warmtetekort van de afgelopen drie maanden te compenseren, sterker nog, dat zou ook het geval zijn geweest als we de tien eerste (warme!) dagen van die maand niet zouden meerekenen!

Het jaar 2007 ligt dan ook nog steeds volop in de race om het warmste jaar ooit te worden. Afgerond op twee cijfers achter de komma, zal 2007 als geheel slechts één honderdste graad koeler zijn dan 2006, als zowel oktober, november als december precies een gemiddelde temperatuur gaan opleveren. Een warmteoverschot van slechts 0.1 graad per dag gemiddeld gedurende de komende drie maanden is meer dan genoeg om 2006 van de troon te stoten…

Sinds 1901 is het 42 keer voorgekomen dan september koeler verliep dan 13.8 graden, maar de laatste jaren is dat minder vaak gebeurd. Sinds 1991 waren maar vier septembermaanden koeler, het laatst in 2001 toen 13.4 graden werd bereikt. September 1996 was nog veel koeler met 12.5 graden gemiddeld.

In De Bilt werd nog op negen dagen de 20 graden gehaald of overschreden, bij een gemiddeld totaal van tien. Tot zomerse dagen kwam het niet. Een heel verschil met vorig jaar, toen er 26 warme dagen werden gemeten en acht zomerse dagen.

Dit jaar viel ook de hoeveelheid zonneschijn tegen. Met een totaal van 113 of 114 uren werd de norm van 133 uren duidelijk niet gehaald. En dat na vier zeer zonnige septembermaanden op rij! Op acht dagen scheen de zon nog tenminste zes uren, maar op evenveel dagen liet de zon vrijwel of geheel verstek gaan. Sinds 1991 hebben maar drie septembermaanden minder zonneschijn opgeleverd, met als dieptepunt 99.5 uren in 1993.

De neerslag hielp ook niet mee om het nazomergevoel levend te houden. Lang zag het er naar uit dat september in een vrij groot deel van het land tamelijk droog zou blijven, maar de regen van de afgelopen dagen gooide roet in het eten. Uiteindelijk bleef het alleen in delen van Limburg, Brabant en Overijssel aan de droge kant, elders was de maand als geheel gemiddeld, tot (zeer) nat verlopen, dat laatste dan vooral in de oostelijke helft van Friesland, waar op meerdere plaatsen meer dan 120 mm kon worden afgetapt, daar waar rond 80 mm een gemiddelde waarde is. Ook Groningen, Noord- en Zuid-Holland waren nat met lokaal meer dan honderd mm, maar in het westen van het land betekende dat maar een kleine afwijking naar boven ten opzichte van de norm.

Kortom, september 2007 is iets te koel en te nat, en ook nogal somber verlopen. Vooral voor wat betreft de temperatuur zal er, met oktober op de kalender, een herstel optreden. Of het echt fraai herfstweer wordt, is zeer de vraag, want de eerste dagen ligt er een treuzelende storing in onze buurt die naast wolkenvelden, ook enige regen gaat afleveren, vooral in de zuidelijke helft van het land. Hoe het verder gaat met het weer de komende tijd, kunt u beluisteren via de Meteo Consult weerlijn, onder tel.nr: 0900-9725, alwaar u diverse opties kunt kiezen, van het weer op de zeer korte termijn, tot en met een globale verwachting voor de komende weken en maanden aan toe.

Bronnen: Meteo Consult, KNMI, klimaatatlas.

Foto’s: Reinier van Assen, Rene Kok, Ronnie Uitman.

Foto voorpagina:  An Roelen.