Hoogzomer september 2006

September lijkt maar niet tot nazomerweer te willen komen. Vorig jaar was dat wel anders met een week lang zelfs hoogzomerse omstandigheden.

Echt mooi nazomerweer met langdurig maximumtemperaturen tussen 20 en 25 graden en veel zon lijkt er deze september maar niet in te zitten. Vorig jaar was dit in een periode rond het midden van de maand wel anders. Hoewel, het woord ‘nazomer’ is hier eigenlijk niet op z’n plaats: het was eerder ‘hoogzomer’.

Als we 12 september (de datum van deze woensdag) als eikpunt nemen dan zien we dat het vorig jaar bijna overal ruim 25 graden werd met veel zon. Een paar dagen eerder, op 9 september, ijlde de teleurstelling over een zeer tegenvallende augustus na een extreem warm begin van de zomer, nog na. De eerste 9 dagen van september 2006 waren wisselend met soms rustige perioden met redelijk wat zon, dan weer licht wisselvallig weer. De maximumtemperaturen lagen vaak iets boven 20 graden. Vrij normale waarden voor de tijd van het jaar, maar geen langdurige ‘nazomerse’ omstandigheden. Qua temperaturen sprong alleen 6 september eruit, met 22 tot 27 graden.

Dat was echter slechts één dag. Vanaf 11 september zouden er een stuk meer volgen, maar het verhaal begint eigenlijk op 9 september 2007. De weerkaarten leken toen vrij veel op die van de dag van morgen (donderdag): een kern van hoge druk boven onze omgeving.

Het verschil met vorig jaar is, dat we deze september al wekenlang met een sterk hogedrukgebied in de buurt van Ierland te maken hebben. Dat weet maar van geen wijken en veroorzaakt bij ons overwegend westelijke tot noordelijke winden met gematigde temperaturen. Ook morgen blijft dit hogedrukgebied in stand en richting het weekeinde komt alles in het oude stramien terecht met winden uiteindelijk ‘gewoon’ weer uit richting rond west of noordwest.

Vorig jaar was dat wel anders. Een kern van hoge druk op 9 september boven het noorden van het land sloot zich vanaf de 10e aan bij een hogedrukgebied dat zich juist ten oosten van ons ontwikkelde. Een sterk hogedrukgebied ontstond boven Midden-Europa en zou de dagen erna met zijn kern langzaam steeds iets verder naar het oosten trekken, in de richting van Rusland, met daarbij vanaf de 13e steun van hoge druk boven Scandinavië. En ook boven een groot deel van de rest van het vasteland van Europa hogedrukwerking. Storingen bleven op afstand of werden flink verzwakt en we hadden een week lang zomerweer.

9 en 10 september zaten de winden reeds in de oosthoek, en op 10 september werd het zeer lokaal precies 25 graden. Bovendien was er flink wat zon. Met winden tussen oost en zuid lagen de maximumtemperaturen vanaf de 11e bijna overal dagelijks boven, vaak ruim boven, 25 graden, officieel zomerse dagen dus. 12 september werd het in Ell in Limburg zelfs tropisch warm met 30,2 graden. Later die dag zou een verdwaalde onweersbui daar 4 millimeter regen opleveren.

Maar dat deerde de zomerepisode niet, want met veel zon werd het de volgende dag op 13 september nog steeds 23 graden op de Wadden tot een afgeronde 30 (29,9) in Arcen in Limburg. En hoewel het ook de dagen erna nergens tropisch warm meer zou worden, kwamen tot en met 16 september de temperaturen bijna overal dagelijks boven 25 graden uit, op veel plaatsen zelfs ruim daarboven. Wel dreven soms wolkenvelden over die her en der een spat regen afleverden, maar verder speelde de zon nog steeds een grote rol.

17 september kwamen de zaken er dan toch echt anders voor te staan. Het hogedrukgebied in het noordoosten van Europa had de dagen ervoor al concurrentie gekregen van lagedrukgebieden die zich vanuit het zuiden en westen steeds meer met ons begonnen te bemoeien. 17 september zelf lag een kern van lage druk zelfs boven ons land, met in het noordoosten in de warme lucht nog maximumtemperaturen van 25 graden, maar in grote delen van het land bij veel bewolking en naar west- tot noordwest gedraaide winden niet warmer dan 17 tot 19 graden.

De rest van september zagen de weerkaarten er een in het algemeen stuk minder stabiel uit, maar desondanks kwam het op 21, en 22 september op veel plaatsen wederom tot (ruim) 25 graden.

Na een tegenvallende augustus bleek september de warmste in haar soort in tenminste 3 eeuwen tijd. De gemiddelde maandtemperatuur kwam uit op 17.9 graden. Daarmee was de maand bijna 4 graden warmer dan normaal en ongeveer een halve graad hoger uitgekomen dan de warmste septembermaand sinds 1706. Nu zeggen deze getallen niet zo heel. Veel sprekender is de vergelijking met het zuiden van Frankrijk waar in september de gemiddelde etmaaltemperatuur ongeveer 18 graden is.

De eerste 11 dagen van deze september 2007 zijn gemiddeld iets aan de koele kant geweest met een gemiddelde temperatuur van 14,9 graden. Ook de komende dagen wordt het niet ineens zeer warm, maar na een aantal dagen met meestal toch wel veel bewolking, zien we de komende dagen de zon een stuk vaker. En vooral donderdag en vrijdag gaat naar verwachting de 20 graden weer op een aantal plaatsen gehaald worden. Maar op vrijdag volgt later op de dag waarschijnlijk ook regen. Via de Meteo Consult Weerlijn zijn de verwachtingen voor de komende dagen maar ook voor maanden vooruit, te beluisteren: 0900-9725 (50 cent / min.).

Afbeelding homepage: uitsnede foto Alexandra Smink

Bronnen: Meteo Consult, Wetterzentrale.de, KNMI